Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 161

भिक्षामात्रेण चान्नेन गौतमो निर्मलीकृतः । सोंधकेन तदा युद्धं चक्रे रुद्रोऽपि कोपितः

bhikṣāmātreṇa cānnena gautamo nirmalīkṛtaḥ | soṃdhakena tadā yuddhaṃ cakre rudro'pi kopitaḥ

Par la seule nourriture d’aumône, Gautama fut rendu pur. Alors Rudra aussi, courroucé, livra bataille à Andhaka.

भिक्षा-मात्रेणby mere alms
भिक्षा-मात्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभिक्षा (प्रातिपदिक) + मात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अन्नेनwith food
अन्नेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
गौतमःGautama
गौतमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगौतम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
निर्मलीकृतःwas purified
निर्मलीकृतः:
Kriya (Resultant state/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्+मल (प्रातिपदिक) + √कृ (धातु) → निर्मलीकृत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) ‘made pure/cleansed’ (कर्मणि प्रयोगभाव)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
अन्धकेनby/with Andhaka
अन्धकेन:
Sahakārī/Karana (Agent in passive/सहकारी-कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
तदाthen
तदा:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
युद्धम्battle
युद्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चक्रेmade/waged
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
रुद्रःRudra
रुद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिalso
अपि:
Samuccaya (Addition/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपेक्षार्थक-अव्यय (also/even)
कोपितःangered
कोपितः:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√कुप् (धातु) → कोपित (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) ‘angered’

Sūta (deduced)

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Austere Gautama receiving a small portion of alms-food and becoming radiant; nearby, Rudra—eyes blazing—advances to battle Andhaka amid stormy skies.

G
Gautama
R
Rudra (Śiva)
A
Andhaka

FAQs

Even simple charity and sanctified food can purify; when dharma is threatened, Rudra acts decisively to protect righteousness.

Vastrāpatha Kṣetra is praised as a setting where purification and divine protection are vividly remembered.

Bhikṣā/anna-dāna is implied as purifying—offering or receiving sanctified alms-food as a dharmic act.