Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 67

अस्य तुष्टो भवो देवो ज्ञातं तीर्थस्य कारणम् । आदिष्टया मया वाच्यं भवेज्जन्मनि कारणम्

asya tuṣṭo bhavo devo jñātaṃ tīrthasya kāraṇam | ādiṣṭayā mayā vācyaṃ bhavejjanmani kāraṇam

Bhava, le Seigneur, satisfait de lui, fit connaître la cause de ce tīrtha. Et, selon l’ordre qui m’a été donné, je dois dire la cause de cette naissance.

अस्यof him / of this (person)
अस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे षष्ठी एकवचनम् (genitive singular)
तुष्टःpleased
तुष्टः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतुष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तम्, पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with भवः) ‘pleased’
भवःBhava (Śiva)
भवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (nominative singular, masculine)
देवःthe god
देवः:
Visheshya (Appositive/विशेष्य)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; भवस्य विशेषण/अप्पोजिशन (apposition)
ज्ञातम्was known
ज्ञातम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तम् (क्त), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘was known’
तीर्थस्यof the tīrtha (pilgrimage place)
तीर्थस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठी एकवचनम् (genitive singular, neuter)
कारणम्cause / reason
कारणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (nominative/accusative singular, neuter)
आदिष्टयाby (me) being instructed / as commanded
आदिष्टया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootआ + दिश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त-स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक ‘आदिष्टा’, तृतीया एकवचनम्; ‘by (one) instructed/commanded’ (instrumental singular, feminine)
मयाby me
मया:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया एकवचनम् (instrumental singular)
वाच्यम्should be spoken
वाच्यम्:
Kriya (Obligation predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + यत् (कृदन्त)
Formयत्-प्रत्ययान्त भाव्य/कर्तव्य कृदन्तम् (gerundive), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘to be spoken’
भवेत्may be / should be
भवेत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम् (3rd person singular optative)
जन्मनिin (a) birth
जन्मनि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी एकवचनम् (locative singular, neuter)
कारणम्cause / reason
कारणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्

Mṛgī (doe-woman / Mṛgalocanā)

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A devotee/narrator recounts how Bhava (Śiva) became pleased and disclosed the hidden cause of the tīrtha; the moment is framed as a solemn revelation, with the sacred landscape of Prabhāsa in the background.

B
Bhava (Śiva)
T
Tīrtha (Vastrāpatha context)

FAQs

A tīrtha’s sanctity is rooted in divine revelation, and speaking truth as instructed is itself an act of dharma.

The tīrtha associated with Vastrāpathakṣetra (within Prabhāsa Khaṇḍa), whose origin-cause is about to be explained.

No explicit rite; the verse highlights revelation of tīrtha origin and the duty to narrate it faithfully.