Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 127

न मया कथिताः सर्व उद्देशेन क्वचित्क्वचित् । भक्त्या परमया युक्तो देवदेवि विनायकम् । तृतीयं पूजयेत्तत्र वांछेत्क्षेत्रफलं यदि

na mayā kathitāḥ sarva uddeśena kvacitkvacit | bhaktyā paramayā yukto devadevi vināyakam | tṛtīyaṃ pūjayettatra vāṃchetkṣetraphalaṃ yadi

Je ne les ai pas tous décrits ; je n’en ai indiqué que quelques-uns çà et là. Doué de la bhakti suprême, ô Devī, qu’on y adore Vināyaka au troisième jour lunaire, si l’on désire le fruit entier du kṣetra sacré.

nanot
na:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
mayāby me
mayā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3), एकवचन
kathitāḥhave been told
kathitāḥ:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√kath (कथ् धातु) + kta (क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; भूतकर्मणि; ‘कथित’ = told/mentioned
sarveall
sarve:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण (अर्थतः ‘तीर्थादयः’/विषयाः)
uddeśenaby way of indication / in brief
uddeśena:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootuddeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; साधन/प्रकारवाचक
kvacitsomewhere / at times
kvacit:
Adhikarana (Circumstance/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkvacit (अव्यय)
Formकाल/देशवाचक-अव्यय (indefinite adverb: somewhere/sometime)
kvacithere and there
kvacit:
Adhikarana (Circumstance/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkvacit (अव्यय)
Formपुनरुक्त-अव्यय (repetition for distributive sense)
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
paramayāsupreme
paramayā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootparama (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; विशेषण (भक्त्या)
yuktaḥbeing endowed (with)
yuktaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√yuj (युज् धातु) + kta (क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भाववाचक/स्थितिवाचक; ‘युक्त’ = endowed/engaged
deva-deviO god and goddess (O Divine Lady)
deva-devi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + devī (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्वसमास (समाहार/इतरेतर), सम्बोधन (8), एकवचन; स्त्रीलिङ्ग-रूपेण संबोधनम्
vināyakamVināyaka (Gaṇeśa)
vināyakam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvināyaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
tṛtīyamthe third (day/occasion)
tṛtīyam:
Karman (Object/कर्म)
TypeAdjective
Roottṛtīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (पूजाम्/दिनम्—अध्याहार)
pūjayetshould worship
pūjayet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√pūj (पूज् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
tatrathere
tatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
vāñchetshould desire
vāñchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vāñch (वाञ्छ् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
kṣetra-phalamthe fruit of the sacred place
kṣetra-phalam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक) + phala (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (षष्ठी-तत्पुरुष: क्षेत्रस्य फलम्), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
yadiif
yadi:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyadi (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्यय (conditional particle)

Skanda (deduced; addressing “devadevi” suggests a goddess interlocutor within the narrative frame)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A pilgrim at Prabhāsa performs Vināyaka worship on tṛtīyā: Gaṇeśa shrine adorned with durvā and flowers, with the sea-breeze and temple bells in the background; the narrator’s humility implied by an incomplete ‘catalog’ of sacred presences.

V
Vināyaka (Gaṇeśa)
T
Tṛtīyā tithi
P
Prabhāsa (implied)

FAQs

To receive a tīrtha’s full benefit, Purāṇic dharma emphasizes focused devotion and worship of the appropriate presiding deity.

Prabhāsa-kṣetra, where Vināyaka worship is recommended for attaining the kṣetra’s fruit.

Worship Vināyaka (Gaṇeśa) at Prabhāsa on the third lunar day (tṛtīyā) with supreme devotion.