Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 82

सह देवैस्तु पार्वत्या धारायंत्रप्रयोगकैः । एकं वर्षसहस्रं तु शंभुना तत्र रुल्लितम्

saha devaistu pārvatyā dhārāyaṃtraprayogakaiḥ | ekaṃ varṣasahasraṃ tu śaṃbhunā tatra rullitam

Là, avec les dieux et avec Pārvatī, par l’usage d’engins d’eau, Śambhu fit que ce lieu fût « rullita » durant mille années entières.

सहtogether with
सह:
Sahakāraka (Accompaniment/सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक उपपद (तृतीया-सहयोगे)
देवैःwith the gods
देवैः:
Sahakāraka (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोध/अन्वयार्थक निपात (contextual)
पार्वत्याwith Pārvatī
पार्वत्या:
Sahakāraka (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootपार्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
धारायंत्रप्रयोगकैःby the operators/users of the stream-device (mechanism)
धारायंत्रप्रयोगकैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootधारा (प्रातिपदिक) + यन्त्र (प्रातिपदिक) + प्रयोगक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (धारायन्त्रस्य प्रयोगकाः); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; करणार्थे
एकम्one
एकम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; संख्याविशेषण
वर्षसहस्रम्a thousand years
वर्षसहस्रम्:
Kāla-adhikaraṇa (Duration/काल)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक) + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (वर्षाणां सहस्रम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कालपरिमाण (अत्यन्तसंयोगे)
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
शंभुनाby Śambhu
शंभुना:
Karta (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootशंभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; कर्तृकरणे
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक
रुल्लितम्was performed/played (at Rulla)
रुल्लितम्:
Kriyā (Passive predicate)
TypeAdjective
Rootरुल्लित (कृदन्त; √रुल्ल्/रुल्ल्? (धातु-अनिश्चित) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कर्मणि; (अकर्मक/कर्मक-प्रयोगानुसारं ‘कृतम्/क्रीडितम्’ इत्यर्थे)

Sūta (deduced from Prabhāsa-khaṇḍa māhātmya narration style)

Tirtha: Rulla-hrada (contextual emergence)

Type: kund

Scene: Śiva (Śambhu) with Pārvatī and Devas stands beside a forming lake; celestial artisans operate water-devices (channels, wheels, spouts) directing streams into a basin; the landscape gradually becomes a tīrtha over vast time.

Ś
Śambhu
P
Pārvatī
D
Devas
R
Rulla

FAQs

The Purāṇa frames place-names and landscapes as outcomes of divine action, inviting pilgrims to see sacred history in terrain.

Rulla and its surrounding sacred setting within Prabhāsakṣetra.

No direct pilgrim-ritual; it narrates a divine act involving dhārā-yantras (water devices).