Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 22
Devanagari script
यदहं रूपसंपन्नो वयसा च समन्वितः । कृतो भवद्भ्यां वृद्धः सन्भार्यां च प्राप्तवान्निजाम् । तद्ब्रूतं वै विधास्यामि भवतोर्यदभीप्सितम्
Transliteration
yadahaṃ rūpasaṃpanno vayasā ca samanvitaḥ | kṛto bhavadbhyāṃ vṛddhaḥ sanbhāryāṃ ca prāptavānnijām | tadbrūtaṃ vai vidhāsyāmi bhavatoryadabhīpsitam
Translation
Par votre grâce à tous deux, je suis pourvu de beauté et de jeunesse; et, bien qu’autrefois j’eusse été vieux, j’ai retrouvé mon épouse légitime. Dites donc ce que vous désirez : je l’accomplirai assurément pour vous deux.
Word by Word
यत्since/that
यत्:
Sambandha (Clause linker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसम्बन्ध-अव्यय (relative particle) ‘since/that’ (यद्-तद्-सम्बन्ध)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
रूपसंपन्नःendowed with beauty
रूपसंपन्नः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootरूप (प्रातिपदिक) + संपन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक, सम्+पद्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृतीया/सप्तमी-तत्पुरुषार्थे ‘रूपेण संपन्नः/रूपसम्पन्नः’
वयसाwith (proper) age/youth
वयसा:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
समन्वितःendowed (with)
समन्वितः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + अन्वि (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘endowed/possessed’
कृतःmade
कृतः:
Karta (Predicative to subject/कर्तृसम्बन्धी)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘made’
भवद्भ्याम्by you two
भवद्भ्याम्:
Kartr (Agent in passive/कर्तृ)
TypeNoun
Rootभवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), द्विवचन; आदरार्थे ‘by you two’
वृद्धःold/aged
वृद्धः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootवृद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सन्being
सन्:
Kriya-visheṣaṇa (Concomitant state/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘being’
भार्याम्wife
भार्याम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
प्राप्तवान्have obtained
प्राप्तवान्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formक्तवतु-प्रत्ययान्त (perfect participle active), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘has obtained’
निजाम्one’s own
निजाम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; भार्याम् इति विशेषणम्
तत्therefore/that
तत्:
Sambandha (Anaphoric reference/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; अत्र ‘therefore/that’ अर्थे
ब्रूतम्tell (you two)
ब्रूतम्:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, द्विवचन, परस्मैपद
वैindeed
वै:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
विधास्यामिI will do/arrange
विधास्यामि:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + धा (धातु)
Formलृट् (Simple future), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
भवतोःof you two
भवतोः:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; ‘of you two’
यत्whatever/what
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘what/that which’
अभीप्सितम्desired
अभीप्सितम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootअभि + ईप्स् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; यत् इति विशेषणम्
Speaker
Cyavana
Characters & Entities
C
CyavanaA
AśvinsN
NāsatyaFAQs
Gratitude expressed through dharmic action—repaying help by fulfilling a rightful request.
Prabhāsa Kṣetra, where Cyavana’s sacred story magnifies the kṣetra’s sanctity.
None explicitly; it foreshadows ritual entitlement (Soma-drinking) discussed next.