Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

देव्युवाच । किमसौ रोगवान्राजा सार्वभौमो महीपतिः । तस्य धर्मरतस्यापि कस्माद्रोग समुद्भवः

devyuvāca | kimasau rogavānrājā sārvabhaumo mahīpatiḥ | tasya dharmaratasyāpi kasmādroga samudbhavaḥ

La Déesse dit : « Pourquoi ce roi souverain, maître universel et seigneur de la terre, est-il atteint de maladie ? Bien qu’il soit voué au dharma, de quelle cause ce mal est-il né ? »

देवीthe Goddess
देवी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (speaker tag)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन
किम्what?
किम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थक
असौthat (man)
असौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (that person)
रोगवान्diseased, having illness
रोगवान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरोगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (राजा)
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सार्वभौमःuniversal sovereign
सार्वभौमः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसार्वभौम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (राजा)
महीपतिःlord of the earth
महीपतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहीपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; राजा इत्यस्य समानाधिकरणम्
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
धर्मरतस्यof one devoted to dharma
धर्मरतस्य:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootधर्मरत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (तस्य)
अपिeven, also
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावन/अपवादार्थक निपात (even/also)
कस्मात्from what cause? why?
कस्मात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; प्रश्नार्थक
रोगःdisease
रोगः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
समुद्भवःarising, origin
समुद्भवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसम् + उद् + भू (धातु) + अप्/अ (प्रातिपदिक: उद्भव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'रोगः' इत्यस्य विशेषण/समानााधिकरण (origin/arising)

Devī (the Goddess)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Īśvara (Śiva)

Scene: Devī, seated beside Īśvara in a sacred grove near Prabhāsa, questions the paradox of a dharmic universal monarch afflicted by disease; sages listen attentively.

D
Devī
R
rājā (king)

FAQs

Even a dharma-minded ruler can face suffering; the Purāṇas often use such questions to introduce karmic causality and hidden faults like pride or transgression.

The passage belongs to Prabhāsakṣetra-māhātmya (Prabhāsa region), though this verse itself sets up the narrative rather than naming a specific tīrtha.

No direct ritual (snāna, dāna, japa, vrata) is prescribed in this verse; it is an inquiry initiating the teaching.