Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 50

पञ्चगव्यं ततः पीत्वा ध्यायेत्सोमेश्वरं हृदि । प्रभाते तु ततः स्नात्वा ध्यायेत्तं च विधानतः

pañcagavyaṃ tataḥ pītvā dhyāyetsomeśvaraṃ hṛdi | prabhāte tu tataḥ snātvā dhyāyettaṃ ca vidhānataḥ

Ensuite, après avoir bu le pañcagavya, qu’on médite Someśvara dans le cœur. À l’aube, après le bain, qu’on médite de nouveau sur Lui selon la règle prescrite.

पञ्चगव्यम्pañcagavya (the five cow-products mixture)
पञ्चगव्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या/प्रातिपदिक) + गव्य (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter) — ‘पञ्चानां गव्यानां समाहारः’
ततःthen, thereafter
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (Adverb) — क्रम/अनन्तरार्थक ‘thereafter’
पीत्वाhaving drunk
पीत्वा:
Kriya-vishesana (Converb)
TypeIndeclinable
Rootपा (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund) — ‘पीत्वा’ = पित्वा (having drunk)
ध्यायेत्should meditate
ध्यायेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
सोमेश्वरम्Someśvara
सोमेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसोमेश्वर (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
हृदिin the heart
हृदि:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter)
प्रभातेin the morning
प्रभाते:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रभात (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
तुbut/and then
तु:
Nipata (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (Particle) — विरोध/विशेषार्थक
ततःthen
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (Adverb) — ‘thereafter’
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya-vishesana (Converb)
TypeIndeclinable
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund) — ‘स्नात्वा’ (having bathed)
ध्यायेत्should meditate
ध्यायेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (Conjunction)
विधानतःaccording to rule, duly
विधानतः:
Kriya-vishesana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootविधान (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (Adverb) — तसिल्-प्रत्ययान्त ‘विधानतः’ = ‘विधानेन/विधिपूर्वकम्’

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Prabhāsa Someśvara

Type: kshetra

Listener: Gandharva (continued address context)

Scene: A pilgrim drinks pañcagavya from a small vessel, sits in padmāsana, eyes half-closed, visualizing Someśvara as a radiant liṅga within the heart; at dawn, the pilgrim bathes in sacred waters and resumes meditation facing the shrine.

S
Someśvara
P
Pañcagavya
S
Snāna

FAQs

Purification and inner contemplation together transform ritual into lived devotion—Someśvara is to be realized in the heart.

Prabhāsa Kṣetra, where dawn bath and disciplined meditation are prescribed for merit.

Drink pañcagavya for ritual purification, meditate on Someśvara, bathe at dawn, and repeat meditation according to vidhi.