Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

यत्र साक्षात्स्वयं देवि तिष्ठते पुरुषोत्तमः । तदेव वैष्णवं क्षेत्रं कलौ पातकनाशनम्

yatra sākṣātsvayaṃ devi tiṣṭhate puruṣottamaḥ | tadeva vaiṣṇavaṃ kṣetraṃ kalau pātakanāśanam

Là où Puruṣottama demeure Lui-même en personne, ô Devī—c’est bien le kṣetra vaiṣṇava, qui anéantit les péchés en l’âge de Kali.

yatrawhere
yatra:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (सम्बन्ध/देशवाचक-अव्यय), ‘where’ (relative adverb)
sākṣātdirectly, in person
sākṣāt:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsākṣāt (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण), ‘directly/in person’
svayamhimself
svayam:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsvayam (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (स्वार्थक), ‘oneself’
deviO Goddess
devi:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8/सम्बोधन), एकवचन; vocative address
tiṣṭhatestands, abides
tiṣṭhate:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootsthā (धाातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
puruṣottamaḥthe Supreme Person
puruṣottamaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpuruṣa (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘puruṣāṇām uttamaḥ’ (षष्ठी-तत्पुरुष)
tatthat
tat:
Karta (Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; demonstrative pronoun
evaindeed, only
eva:
Nipata (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चयार्थक/अवधारण), emphatic particle
vaiṣṇavamVaiṣṇava, pertaining to Viṣṇu
vaiṣṇavam:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootvaiṣṇava (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषणम् (qualifying kṣetram)
kṣetramsacred field/place
kṣetram:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
kalauin the Kali age
kalau:
Adhikarana (Location/Time)
TypeNoun
Rootkali (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; ‘in Kali (age)’
pātakanāśanamdestroyer of sins
pātakanāśanam:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootpātaka (प्रातिपदिक) + nāśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘pātakānāṃ nāśanam’ (षष्ठी-तत्पुरुष), विशेषणम् (of kṣetram)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Puruṣottama-kṣetra (Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: The sacred region shines as a Vaiṣṇava kṣetra because Puruṣottama is said to dwell there in person; the landscape itself becomes a living icon, promising Kali-yuga purification.

P
Puruṣottama (Viṣṇu)
K
Kali-yuga
V
Vaiṣṇava-kṣetra

FAQs

In Kali-yuga, divine presence at a tīrtha is emphasized as an accessible remedy: sincere approach to the kṣetra is said to dissolve sin.

The Vaiṣṇava Puruṣottama-kṣetra within Prabhāsa-kṣetra.

None explicitly; the verse proclaims the kṣetra’s Kali-yuga efficacy for pātaka-nāśa.