Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 18

अयने चोत्तरे पुण्ये श्रीसोमेशदिदृक्षया । दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं स्नात्वा तीर्थेषु कृत्स्नशः

ayane cottare puṇye śrīsomeśadidṛkṣayā | dṛṣṭvā someśvaraṃ devaṃ snātvā tīrtheṣu kṛtsnaśaḥ

Durant la sainte saison de l’Uttarāyaṇa, désirant l’auspicieuse vision de Śrī Someśa, il contempla le dieu Someśvara et, s’étant baigné dans tous les tīrtha, accomplit les rites dans leur plénitude.

अयनेin the solstice/ayana
अयने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअयन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक-निपात
उत्तरेnorthern (uttarāyaṇa)
उत्तरे:
Adhikarana (Time-qualifier/अधिकरणविशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; विशेषण (of अयने)
पुण्येholy; auspicious
पुण्ये:
Adhikarana (Time-qualifier/अधिकरणविशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; विशेषण (of अयने)
श्रीसोमेशŚrī-Someśa (glorious Someśa)
श्रीसोमेश:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक) + सोमेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारयः (श्रीमान् सोमेशः)
दिदृक्षयाwith the desire to see
दिदृक्षया:
Karana (Instrument/हेतु-करण)
TypeNoun
Rootदृश् (धातु) → दिदृक्षा (इच्छार्थक-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; इच्छार्थक-भाववाचक (desire)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
सोमेश्वरम्Someśvara
सोमेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसोमेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object-apposition/कर्मसमानााधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सोमेश्वरम् इति विशेषण/समानााधिकरण
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootस्ना (धातु) → स्नात्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
तीर्थेषुin the tīrthas (sacred fords)
तीर्थेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन
कृत्स्नशःentirely; completely
कृत्स्नशः:
Adverbial (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootकृत्स्नशः (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (manner adverb)

Narrator (contextual Purāṇic narration within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha: Someśvara-darśana and Prabhāsa tīrtha-snāna circuit

Type: kshetra

Listener: Śrī Devī

Scene: Gautama stands before Someśvara’s liṅga in a coastal temple, then proceeds through multiple tīrtha pools/ghāṭas performing full snāna rites under the bright Uttarāyaṇa sun.

S
Someśa
S
Someśvara
P
Prabhāsa-kṣetra
U
Uttarāyaṇa

FAQs

Pilgrimage becomes complete through darśana of the presiding deity and thorough tīrtha-snana performed with sincere intention.

Prabhāsa-kṣetra centered on Someśvara (Somnātha), with its network of merit-bestowing tīrthas.

Darśana of Someśvara followed by bathing in the tīrthas (tīrtha-snana) ‘in full’ (kṛtsnaśaḥ).