Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 61

Devanagari script

वेदघोषो न यत्रास्ति गुरुपूजादिकं न च । पितृकर्मविहीनं च तद्भूतस्य गृहं स्मृतम्

Transliteration

vedaghoṣo na yatrāsti gurupūjādikaṃ na ca | pitṛkarmavihīnaṃ ca tadbhūtasya gṛhaṃ smṛtam

Translation

Là où il n’y a ni récitation des Veda, ni hommage aux maîtres et autres, et où les rites aux ancêtres sont négligés—cette maison est dite demeure d’un bhūta (esprit errant).

Word by Word

• वेदघोषः: chanting/sound of the Veda
• वेदघोषः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वेदघोष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (वेदस्य घोषः)

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्ययम्

• यत्र: where
• यत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्ययम् (where)

• अस्ति: is/exists
• अस्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकारः, परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्

• गुरुपूजादिकम्: worship of the teacher and the like
• गुरुपूजादिकम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गुरुपूजा + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (गुरोः पूजा) + 'आदि' (etc.)

• न: not
• न: Nishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्ययम्

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्ययम् (and)

• पितृकर्मविहीनम्: devoid of ancestral rites
• पितृकर्मविहीनम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पितृकर्म + विहीन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (गृहम्); तत्पुरुषः (पितॄणां कर्म) + विहीन (devoid of)

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्ययम्

• तद्भूतस्य: of that being (spirit)
• तद्भूतस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद्भूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (तत् + भूत = that-being/that entity)

• गृहम्: house
• गृहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• स्मृतम्: is said/considered
• स्मृतम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तम् (past passive participle), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मणि-भावः (is considered/said)

Speaker

Skanda (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (as teaching ground)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A house without Vedic chant, without guru reverence, without śrāddha offerings; a faint restless spirit lingers in corners, while a dharma-teacher indicates the missing pillars: Veda, guru-pūjā, pitṛ-karman.

Characters & Entities

• Veda
• Guru-pūjā
• Pitṛ-karman
• Bhūta

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Household dharma is upheld by Vedic sound, reverence to teachers, and pitṛ rites; their absence invites spiritual disorder.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The teaching occurs within the Prabhāsa-kṣetra māhātmya, using household signs to stress dharmic living in a sacred region.

What ritualistic prescription is mentioned?

Veda-recitation, guru-honoring practices, and performance of pitṛ-karmas (ancestral rites such as śrāddha/tarpaṇa).