Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 119

यम उवाच । तातैतन्महदाश्चर्यं न दृष्टमिह केनचित् । माता वात्सल्यमुत्सृज्य शापं पुत्रे प्रयच्छति

yama uvāca | tātaitanmahadāścaryaṃ na dṛṣṭamiha kenacit | mātā vātsalyamutsṛjya śāpaṃ putre prayacchati

Yama dit : «Père, voici une grande merveille, jamais vue ici par quiconque : qu’une mère, rejetant sa tendresse, accorde une malédiction à son propre fils.»

यमःYama
यमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तातO dear father/sir
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक/सम्बोधन-शब्द)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
एतत्this
एतत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
महत्great
महत्:
Karta (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (एतत्)
आश्चर्यम्a wonder
आश्चर्यम्:
Karta (Predicate nominative/कर्ता)
TypeNoun
Rootआश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
not
:
Sambandha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
दृष्टम्seen
दृष्टम्:
Kriya (Predicative/क्रियासदृश)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण
इहhere
इह:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
केनचित्by anyone
केनचित्:
Kartr/Agent in passive (कर्ता-भाव)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चित (indefinite)
माताmother
माता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वात्सल्यम्affection
वात्सल्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवात्सल्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
उत्सृज्यhaving abandoned
उत्सृज्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootउत्+सृज् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकाल (having done)
शापम्a curse
शापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
पुत्रेto (her) son
पुत्रे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन
प्रयच्छतिgives/bestows
प्रयच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+यम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Yama

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: His father (Vivasvān/Sūrya)

Scene: Yama addresses his father with astonishment and pain, hands folded yet expressive, as he questions how a mother could curse her son; the father listens in radiant composure.

Y
Yama
S
Sūrya (father, implied)

FAQs

Even natural bonds like motherhood can be eclipsed by anger; dharma requires restraint and right conduct to prevent such rupture.

Prabhāsa-kṣetra is the overarching sacred setting of this māhātmya narration.

None; the verse is a moral reflection within the narrative.