Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

यदा द्वारावती विप्रा प्लाविता सागरेण हि । पुण्यानि बहुतीर्थानि च्छन्नानि जलपांसुभिः

yadā dvārāvatī viprā plāvitā sāgareṇa hi | puṇyāni bahutīrthāni cchannāni jalapāṃsubhiḥ

Lorsque Dvārāvatī, ô brāhmaṇas, est submergée par l’océan, de nombreux tīrthas sacrés se trouvent voilés sous l’eau et le sable.

यदाwhen
यदा:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—कालवाचक-सम्बन्ध (when)
द्वारावतीDvārāvatī (Dvārakā)
द्वारावती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्वारावती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
विप्राःbrahmins
विप्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संबोधनार्थेऽपि पाठान्तरसम्भवः, अत्र प्रथमा बहुवचनम्
प्लाविताflooded
प्लाविता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्लावित (कृदन्त; प्लु/प्लाव् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्वारावती-विशेषणम्
सागरेणby the sea
सागरेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis/indeed)
पुण्यानिholy
पुण्यानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुतीर्थानि-विशेषणम्
बहुतीर्थानिmany sacred fords
बहुतीर्थानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootबहु + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कर्मधारय (बहूनि तीर्थानि)
च्छन्नानिcovered
च्छन्नानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootछन्न (कृदन्त; छद् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुतीर्थानि-विशेषणम्
जलपांसुभिःby watery sand/silt
जलपांसुभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootजल + पांसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (जलस्य पांसवः)

Prahlāda (continued)

Tirtha: Dvārāvatī-associated concealed tīrthas (collective)

Type: kshetra

Listener: viprāḥ (explicit)

Scene: The ocean surges over Dvārāvatī; temple spires and ghats vanish beneath waves; sand drifts cover once-visible tīrthas while brāhmaṇas look on in solemn awe.

D
Dvārāvatī (Dvārakā)
O
Ocean (Sāgara)
T
Tīrthas

FAQs

Sacredness is not limited to what is visibly accessible; tīrthas may remain holy even when hidden by time and nature.

Dvārāvatī/Dvārakā as a sacred region containing many tīrthas, some of which can become concealed.

No direct ritual is prescribed here; it introduces the condition of tīrthas being hidden due to flooding.