Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 46

अदृष्टान्यपि शस्त्राणि तानि कुर्वंति तत्क्षणात् । अन्येषां च महीपानां राज्ये गुप्तान्यनेकशः । कुर्वन्ति मनुजास्तेषां चक्रे वैवस्वतो ग्रहम्

adṛṣṭānyapi śastrāṇi tāni kurvaṃti tatkṣaṇāt | anyeṣāṃ ca mahīpānāṃ rājye guptānyanekaśaḥ | kurvanti manujāsteṣāṃ cakre vaivasvato graham

Même des armes invisibles accomplissent leur œuvre à l’instant même. Et dans les royaumes d’autres rois aussi, des forces cachées, de multiples façons, mettent les hommes sous contrainte—les livrant à l’emprise de Vaivasvata (Yama) et à la roue de la rétribution.

अदृष्टानिunseen
अदृष्टानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअदृष्ट (कृदन्त; √दृश् (धातु) + निष्ठा-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपि-अर्थ (also/even)
शस्त्राणिweapons
शस्त्राणि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन
तानिthose (them)
तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; सर्वनाम
कुर्वन्तिthey make/do
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
तत्क्षणात्immediately
तत्क्षणात्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत् (सर्वनाम) + क्षण (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोग; पञ्चमी-एकवचनार्थे (ablative sense) ‘तत्क्षणात्’ = ततः क्षणात्, कालवाचक अव्यय (immediately)
अन्येषाम्of others
अन्येषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
महीपानाम्of kings
महीपानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
राज्येin the kingdom
राज्ये:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
गुप्तानिhidden
गुप्तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootगुप्त (कृदन्त; √गुप् (धातु) + निष्ठा)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त
अनेकशःmany times; in many ways
अनेकशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनेकशस् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकार/आवृत्तिवाचक (in many ways/again and again)
कुर्वन्तिthey do/make
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
मनुजाःmen; people
मनुजाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनुज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; सर्वनाम
चक्रेhe made/did
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वैवस्वतःVaivasvata (Yama)
वैवस्वतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवैवस्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषनाम (यमः)
ग्रहम्seizure; capture
ग्रहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

Sūta (continuing narration)

Type: kshetra

Scene: A moral-cosmic tableau: invisible weapons/forces moving like subtle arrows; Yama’s dark wheel turning; kings’ courts under hidden restraints; a contrast with a luminous protected sacred region implied by the mahātmya.

Ś
śastra (weapon)
M
mahīpa (king)
V
Vaivasvata (Yama)

FAQs

Not all enforcement is visible: unseen forces—karma and divine justice—act swiftly and universally to uphold dharma.

No site is named; the verse generalizes the Mahātmya’s moral universe, where sacred order operates beyond human sight.

None; the focus is on karmic governance and divine restraint rather than pilgrimage rites.