Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 22

मुक्तकेशीं विवस्त्रां च कृष्णदंतां भयानकाम् । तान्दृष्ट्वा स महोत्पातान्देवराजो बृहस्पतिम्

muktakeśīṃ vivastrāṃ ca kṛṣṇadaṃtāṃ bhayānakām | tāndṛṣṭvā sa mahotpātāndevarājo bṛhaspatim

Il vit une femme terrifiante — cheveux dénoués, nue, aux dents noircies. Voyant de tels grands présages, Indra, roi des dieux, se tourna vers Bṛhaspati.

mukta-keśīmloose-haired
mukta-keśīm:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootmukta (कृदन्त/प्रातिपदिक) + keśinī/keśī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः—कर्मधारयः (मुक्ताः केशाः यस्याः = with loose hair)
vivastrāmunclothed
vivastrām:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi-vastra (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘विवस्त्र’ = unclothed
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपातः
kṛṣṇa-dantāmblack-toothed
kṛṣṇa-dantām:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṛṣṇa (प्रातिपदिक) + danta (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः—कर्मधारयः (कृष्णाः दन्ताः यस्याः = black-toothed)
bhayānakāmterrifying
bhayānakām:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootbhayānaka (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
tānthose
tān:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; सर्वनाम; (महोत्पातान् इत्यस्य निर्देशः)
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootdṛś (धातु) + ktvā (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund)
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
mahā-utpātāngreat portents
mahā-utpātān:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + utpāta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; समासः—कर्मधारयः (महान्तः उत्पाताः = great portents)
deva-rājaḥthe king of gods (Indra)
deva-rājaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + rāja (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (देवानां राजा = king of gods)
bṛhaspatimBṛhaspati
bṛhaspatim:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootbṛhaspati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

Narrator (contextual, within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya)

Type: kshetra

Scene: A fearsome woman appears: hair loose, unclothed, blackened teeth—an embodiment of dread. Indra, shaken, turns toward Bṛhaspati, the calm guru, for interpretation and remedy.

I
Indra (Devarāja/Śakra)
B
Bṛhaspati

FAQs

When fear and signs of disorder arise, the dharmic response is to seek the counsel of a true guru rather than act from panic or pride.

No specific tīrtha is mentioned in this verse; it transitions the narrative toward Bṛhaspati’s interpretation.

None; the verse highlights ominous visions and the proper recourse—approaching the spiritual preceptor.