Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 33

एवमुक्त्वाथ ते विप्राः कोपसंरक्तलोचनाः । दुःशीलं संपरित्यज्य प्रविष्टाः स्वपुरे ततः

evamuktvātha te viprāḥ kopasaṃraktalocanāḥ | duḥśīlaṃ saṃparityajya praviṣṭāḥ svapure tataḥ

Après avoir ainsi parlé, ces brāhmanes—les yeux rougis par la colère—abandonnèrent Duḥśīla, puis entrèrent dans leur propre cité.

एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (indeclinable adverb: ‘thus’)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having said)
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/अनन्तरार्थक (particle: then/now)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (pronoun: masculine nominative plural)
विप्राःbrāhmaṇas
विप्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (masculine nominative plural)
कोपसंरक्तलोचनाःwith eyes reddened by anger
कोपसंरक्तलोचनाः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकोप (प्रातिपदिक) + संरक्त (रञ्ज् धातु-क्त, कृदन्त) + लोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; विशेषणम् (masculine nominative plural adjective); समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी/उपपद-समासभावः): ‘कोपेन संरक्ते लोचने यस्य’ इत्यर्थे (eyes reddened with anger)
दुःशीलम्Duḥśīla (the ill-conducted one)
दुःशीलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदुःशील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (masculine accusative singular)
संपरित्यज्यhaving abandoned
संपरित्यज्य:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + परि + त्यज् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having completely abandoned)
प्रविष्टाःentered
प्रविष्टाः:
Karta (Subject complement with implied verb/कर्तृसम्बन्ध)
TypeVerb
Rootप्र + विश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (past participle used predicatively: masculine nominative plural)
स्वपुरेin their own city
स्वपुरे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + पुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी एकवचनम् (locative singular); समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी): ‘स्वस्य पुरे’ (in their own city)
ततःthereafter
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/तदनन्तरम् (indeclinable: thereafter/then)

Narrator (contextual, Nāgara-khaṇḍa māhātmya narration)

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages (standard Sūta frame)

Scene: A group of brāhmaṇas with reddened eyes depart in indignation, turning away from Duḥśīla; the city-gate and boundary are emphasized as they re-enter their own town, leaving the offender isolated outside.

V
Vipras (Brāhmaṇas)
D
Duḥśīla

FAQs

It depicts the social and spiritual consequence of adharma: separation from the righteous community.

No explicit tīrtha-name appears in this verse; it concludes a narrative episode within the Tīrthamāhātmya.

None; it is a narrative description of departure and abandonment.