Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19

अथ रुद्धं समालोक्य मार्गं वासरनायकः । चिन्तयामास चित्ते स्वे सांप्रतं किं करोम्यहम्

atha ruddhaṃ samālokya mārgaṃ vāsaranāyakaḥ | cintayāmāsa citte sve sāṃprataṃ kiṃ karomyaham

Voyant sa route barrée, le seigneur du jour, le Soleil, réfléchit en lui-même : «Que dois-je faire à présent ?»

अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (sequence/then)
रुद्धम्blocked
रुद्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootरुध् (धातु) → रुद्ध (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषणम्
समालोक्यhaving seen
समालोक्य:
Kriya-viseshana (Adverbial to main verb/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्+आ+लोक् (धातु) → समालोक्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); पूर्वक्रिया (having seen)
मार्गम्the path
मार्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
वासरनायकःthe lord of the day (Sun)
वासरनायकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवासर (प्रातिपदिक) + नायक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (षष्ठी/सम्बन्ध: वासरस्य नायकः); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
चिन्तयामासhe pondered
चिन्तयामास:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचिन्त् (धातु) → चिन्तयामास
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
चित्तेin (his) mind
चित्ते:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
स्वेin his own
स्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्व-शब्द; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; विशेषणम् (चित्ते)
सांप्रतम्now, at present
सांप्रतम्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसांप्रतम् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
करोमिdo (shall I do)
करोमि:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → करोमि
Formलट् (वर्तमान/Present); उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष सर्वनाम; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

Narrator

Tirtha: Vindhya (as sacred mountain locus within the narrative)

Type: peak

Scene: Sūrya’s chariot halted before a towering Vindhya; the Sun-god pauses, eyes lowered in thought, rays subdued; the mountain looms like a wall across the horizon.

V
Vāsaranāyaka (Sūrya)
V
Vindhya

FAQs

Even cosmic powers seek dharmic resolution rather than reckless force; reflection precedes right action.

No single tīrtha is named; the verse advances the sacred-geography narrative around the Vindhya obstruction.

None.