Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 33

ॐ सद्योजाताय नमः । ॐ वामदेवाय नमः । ॐ घोराय नमः । ॐ तत्पुरुषाय नमः । ॐ ईशानाय नमः । एवं वक्त्राणि संपूज्य गन्धपुष्पानुलेपनैः । वस्त्रैर्दीपैश्च नैवेद्यैस्ततोऽर्घं संप्रदापयेत् । मंत्रेणानेन संपूज्य मां ध्यात्वा मनसि स्थितम्

oṃ sadyojātāya namaḥ | oṃ vāmadevāya namaḥ | oṃ ghorāya namaḥ | oṃ tatpuruṣāya namaḥ | oṃ īśānāya namaḥ | evaṃ vaktrāṇi saṃpūjya gandhapuṣpānulepanaiḥ | vastrairdīpaiśca naivedyaistato'rghaṃ saṃpradāpayet | maṃtreṇānena saṃpūjya māṃ dhyātvā manasi sthitam

«Om, hommage à Sadyojāta ; Om, hommage à Vāmadeva ; Om, hommage à Ghora ; Om, hommage à Tatpuruṣa ; Om, hommage à Īśāna.» Ainsi, après avoir vénéré les cinq faces avec parfums, fleurs et onguents—ainsi qu’avec vêtements, lampes et offrandes de nourriture—qu’on présente ensuite dûment l’arghya. Ayant adoré par ce mantra, qu’on médite sur Moi, établi dans l’esprit.

Oṃ
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव-निपात (sacred syllable)
सद्योजातायto Sadyojāta
सद्योजाताय:
Sampradana (Recipient/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootसद्योजात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; देव-नाम
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formनमस्कारार्थक-निपात (salutatory particle), सामान्यतः चतुर्थीयोगे
Oṃ
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव-निपात
वामदेवायto Vāmadeva
वामदेवाय:
Sampradana (Recipient/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootवामदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; देव-नाम
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formनमस्कारार्थक-निपात
Oṃ
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव-निपात
घोरायto Ghora
घोराय:
Sampradana (Recipient/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; देव-नाम
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formनमस्कारार्थक-निपात
Oṃ
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव-निपात
तत्पुरुषायto Tatpuruṣa
तत्पुरुषाय:
Sampradana (Recipient/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतत्-पुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; देव-नाम
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formनमस्कारार्थक-निपात
Oṃ
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव-निपात
ईशानायto Īśāna
ईशानाय:
Sampradana (Recipient/Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootईशान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; देव-नाम
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formनमस्कारार्थक-निपात
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: thus)
वक्त्राणिfaces/mouths (aspects)
वक्त्राणि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवक्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
संपूज्यhaving worshipped
संपूज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम्-पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having worshipped)
गन्धपुष्पानुलेपनैःwith perfumes, flowers, and unguents
गन्धपुष्पानुलेपनैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगन्ध + पुष्प + अनुलेपन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; साधनवाचक (with perfumes, flowers, and unguents)
वस्त्रैःwith garments
वस्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
दीपैःwith lamps
दीपैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
नैवेद्यैःwith food-offerings
नैवेद्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनैवेद्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रमवाचक-अव्यय (then/thereafter)
अर्घम्arghya offering
अर्घम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
संप्रदापयेत्should duly offer
संप्रदापयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-प्र-दा (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; विध्यर्थः (should offer)
मन्त्रेणwith the mantra
मन्त्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
अनेनwith this
अनेन:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; मन्त्रेण इत्यस्य विशेषणम्
संपूज्यhaving worshipped
संपूज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम्-पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया
माम्me
माम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
ध्यात्वाhaving meditated (on)
ध्यात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having meditated)
मनसिin the mind
मनसि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
स्थितम्abiding/placed
स्थितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; माम् इत्यस्य विशेषणम् (me as abiding)

Śiva (deduced from direct first-person ‘māṃ’ and Śaiva mantra context within Tīrthamāhātmya)

Type: temple

Scene: A five-faced Śiva (pañcavaktra) is worshipped with perfumes, flowers, unguents, cloth, lamps, and food; the devotee offers arghya and then sits in meditation, visualizing Śiva within the heart.

Ś
Śiva
S
Sadyojāta
V
Vāmadeva
G
Ghora
T
Tatpuruṣa
Ī
Īśāna

FAQs

Śiva is worshipped as the five-faced Lord; outer offerings culminate in inner meditation where the deity is realized as present in the mind.

This verse is primarily a Śivarātri ritual instruction within the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya; the specific tīrtha is not named in the verse itself.

Perform pañcavaktra worship with perfumes, flowers, unguents, cloth, lamps, and naivedya, then offer arghya and meditate on Śiva.