Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 30

ततस्तं लोभसंयुक्ता ममंथुः सागरं नृप । पद्महस्तात्र संजाता ततो लक्ष्मीः सितांबरा

tatastaṃ lobhasaṃyuktā mamaṃthuḥ sāgaraṃ nṛpa | padmahastātra saṃjātā tato lakṣmīḥ sitāṃbarā

Alors, poussés par la convoitise, ô roi, ils barattèrent de nouveau cet océan ; et là surgit Lakṣmī, vêtue de blanc, un lotus à la main.

ततःthen
ततः:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तदस् तसिल्)
Formअव्यय (then)
तम्him/that (ocean)
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
लोभ-संयुक्ताःfilled with greed
लोभ-संयुक्ताः:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootलोभ (प्रातिपदिक) + संयुक्त (कृदन्त; सम्+√युज् (धातु) क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुष (लोभेन संयुक्ताः = possessed of greed)
ममन्थुःchurned
ममन्थुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√मन्थ् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
सागरम्the ocean
सागरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
पद्म-हस्ताlotus-handed
पद्म-हस्ता:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपद्म (प्रातिपदिक) + हस्त (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहि (पद्मौ हस्तौ यस्याः सा = she whose hands are lotuses/lotus-in-hand)
अत्रthere/here
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb: here/therein)
संजाताarose/was born
संजाता:
Kriya (Predicate action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसंजात (कृदन्त; सम्+√जन् (धातु) क्त)
Formभूतकृदन्त, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भावार्थे (was born/arose)
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (then/from that)
लक्ष्मीःLakṣmī
लक्ष्मीः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सित-अम्बराwearing white garments
सित-अम्बरा:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसित (प्रातिपदिक) + अम्बर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (सितम् अम्बरम् यस्याः सा = white-clad)

Unknown (deduced: Purāṇic narrator addressing 'nṛpa')

Type: kshetra

Listener: nṛpa (king)

Scene: From the churned ocean, Lakṣmī arises luminous, clad in white, holding a lotus; the sea calms around her as devas and dānavas pause, struck by her beauty and auspicious presence.

L
Lakṣmī
O
Ocean (Samudra/Sāgara)
L
Lotus (Padma)

FAQs

From intense striving arise divine auspiciousness (Lakṣmī); yet greed is cautioned as a motive that disturbs harmony.

No specific earthly tīrtha is named; the verse is mythic background within a tīrtha-māhātmya chapter.

None.