Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 77

Devanagari script

तथापि यदि ते काचिच्छंका चित्ते व्यवस्थिता । तत्स्नानं कुरु गत्वा तु तस्मिंस्तीर्थे सुशोभने

Transliteration

tathāpi yadi te kācicchaṃkā citte vyavasthitā | tatsnānaṃ kuru gatvā tu tasmiṃstīrthe suśobhane

Translation

Cependant, si quelque doute demeure encore établi dans ton cœur, va donc accomplir le bain rituel en ce beau et resplendissant gué sacré.

Word by Word

• तथा: thus
• तथा: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb: thus)

• अपि: even/however
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपातः (particle), ‘even/however’ अर्थे

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: शर्त-सम्बन्धी अव्ययम् (conditional conjunction)

• ते: for you/to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया/षष्ठी-एकवचन-रूपम्; अत्र चतुर्थी-अर्थे (for you) दत्तिवत् प्रयोगः

• काचित्: some
• काचित्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: क (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; अनिश्चित-विशेषणम् (some)

• शङ्का: doubt/suspicion
• शङ्का: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शङ्का (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• चित्ते: in the mind
• चित्ते: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चित्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्

• व्यवस्थिता: is settled/established
• व्यवस्थिता: Karta (Predicate adjective/कर्तृ-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वि+अव√स्था (धातु) → व्यवस्थित (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्तः (past participle), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘स्थित’ अर्थे

• तत्: that
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘स्नानम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• स्नानम्: bath/ritual bathing
• स्नानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• कुरु: do/perform
• कुरु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), परस्मैपदम्, मध्यम-पुरुषः (2nd person), एकवचनम्

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम् (gerund/absolutive): ‘having gone’

• तु: then/indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/अन्वय-निपातः (conjunctive particle: but/indeed)

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘तीर्थे’ इत्यस्य विशेषणम्

• तीर्थे: at the sacred ford/place
• तीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्

• सुशोभने: very beautiful
• सुशोभने: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु- (उपसर्ग) + शोभन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (very beautiful)

Speaker

Unspecified (a narrator/teacher instructing Lakṣmaṇa)

Tirtha Mahatmya

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim approaches a radiant ford, sunlight glinting on water; the path is lined with trees and small shrines, inviting the act of bathing as resolution of doubt.

Characters & Entities

• Lakṣmaṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When inner uncertainty persists, Purāṇic dharma recommends a concrete act of purification—tīrtha-snāna—to settle the mind and restore clarity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

A ‘suśobhana’ (splendid) tīrtha within Nāgarakhaṇḍa, Adhyāya 20; the next verses connect it with Śakra (Indra).

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform snāna (ritual bathing) at the specified tīrtha.