Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 30

स पंक्तिदूषकः पापान्नागरो न भवेदिह । तस्मान्नाहं प्रदास्यामि कथंचिन्निजकन्यकाम् । अन्यस्मै नागरं मुक्त्वा निश्चयोऽयं मया कृतः

sa paṃktidūṣakaḥ pāpānnāgaro na bhavediha | tasmānnāhaṃ pradāsyāmi kathaṃcinnijakanyakām | anyasmai nāgaraṃ muktvā niścayo'yaṃ mayā kṛtaḥ

Il devient un pécheur, un « souilleur de la rangée du repas », et ici il n’est pas tenu pour un véritable Nāgara. C’est pourquoi je ne donnerai, d’aucune manière, ma propre fille à un autre en abandonnant une alliance Nāgara : telle est la résolution que j’ai prise.

saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
paṃkti-dūṣakaḥdefiler of the (dining) row
paṃkti-dūṣakaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpaṃkti (प्रातिपदिक) + dūṣaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुष-समासः (पंक्तिं दूषयति इति)
pāpātfrom sin/through sin
pāpāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootpāpa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), एकवचनम्
nāgaraḥa Nāgara
nāgaraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnāgara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
nanot
na:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्ययम्
bhavetwould be/become
bhavet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
ihahere
iha:
Desha-adhikarana (Locative sense/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootiha (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place)
tasmāttherefore/from that
tasmāt:
Hetu (Reason/हेतु)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), एकवचनम्; सर्वनाम
nanot
na:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्ययम्
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउभयलिङ्ग-प्रयोगः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
pradāsyāmiI will give
pradāsyāmi:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + dā (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), परस्मैपदम्, उत्तमपुरुषः (1st), एकवचनम्
kathaṃcitin any way/ever
kathaṃcit:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkathaṃcit (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb: in any way)
nija-kanyakāmmy own daughter
nija-kanyakām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootnija (प्रातिपदिक) + kanyakā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारय-समासः (निजा कanyakā)
anyasmaito another
anyasmai:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, चतुर्थी-विभक्तिः, एकवचनम्
nāgarama Nāgara (person)
nāgaram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootnāgara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
muktvāhaving left
muktvā:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootmuc (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त-अव्ययकृदन्तः (gerund)
niścayaḥdecision
niścayaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootniścaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ayamthis
ayam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
mayāby me
mayā:
Karana (Agent in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउभयलिङ्ग-प्रयोगः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
kṛtaḥmade
kṛtaḥ:
Kriya (Predicative/क्रिया-भाव)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु) + kta (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त-कृदन्तः (past participle), पुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विधेय-विशेषणम् (niścayaḥ)

Chāndogya

Listener: Community/king’s circle (contextual)

Scene: A stern declaration by a Nāgara elder: violating the match rule makes one a paṅkti-dūṣaka; the speaker raises a hand in oath, with community members reacting—some shocked, some approving.

C
Chāndogya
N
Nāgara
P
paṃktidūṣaka

FAQs

A dhārmic resolve is portrayed as binding; integrity to one’s declared rule is treated as a form of righteousness.

Indirectly part of the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya narrative frame in Nāgarakhaṇḍa.

None; the verse centers on a social-dharma prohibition and a personal vow regarding marriage.