Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

किमन्यैः कृपणैर्ध्वस्तैर्यैः किंचिन्नात्र सिध्यति । तस्य तद्वचनश्रुत्वा भगवांस्तूर्णमभ्यगात् । यत्र दानवमुख्योऽसौ हिरण्याक्षो महाबलः

kimanyaiḥ kṛpaṇairdhvastairyaiḥ kiṃcinnātra sidhyati | tasya tadvacanaśrutvā bhagavāṃstūrṇamabhyagāt | yatra dānavamukhyo'sau hiraṇyākṣo mahābalaḥ

«À quoi bon d’autres ennemis misérables, déjà écrasés, par lesquels rien ne s’accomplit ici ?» Ayant entendu ces paroles, le Seigneur Bienheureux se hâta d’aller là où se tenait Hiraṇyākṣa, d’une grande puissance, chef des Dānavas.

किम्what (use)
किम्:
Karma (Rhetorical object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; प्रश्नार्थक
अन्यैःwith others
अन्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन
कृपणैःwretched, petty
कृपणैः:
Karana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृपण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन; विशेषण (अन्यैः)
ध्वस्तैःruined/destroyed
ध्वस्तैः:
Karana (Qualifier/विशेषण)
TypeVerb
Rootध्वंस् (धातु)
Formकृदन्त; क्त; पुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन; विशेषण (अन्यैः)
यैःby whom/with which
यैः:
Karana (Instrument in relative clause/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
किञ्चित्anything
किञ्चित्:
Karta (Subject of verb/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिञ्चित् (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; अनिश्चितार्थक (something/anything)
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation particle)
अत्रhere/in this matter
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
सिध्यतिsucceeds/is accomplished
सिध्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसिध् (धातु)
Formलट् (Present); प्रथमपुरुष; एकवचन; आत्मनेपद
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (वचनम्)
वचनश्रुत्वाhaving heard (his) words
वचनश्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootवचन (प्रातिपदिक) + श्रु (धातु)
Formकृदन्त; क्त्वा (gerund); पूर्वपद-समास/उपपदसमाससदृश (वचनम् श्रुत्वा)
भगवान्the Blessed Lord (Śiva)
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
तूर्णम्quickly
तूर्णम्:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतूर्णम् (अव्यय)
Formअव्यय; शीघ्रार्थक (quickly)
अभ्यगात्went/approached
अभ्यगात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-गम् (धातु)
Formलुङ् (Aorist); प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बन्धबोधक (relative locative adverb: where)
दानवमुख्यःthe chief of the Dānavas
दानवमुख्यः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक) + मुख्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (दानवानाम् मुख्यः)
असौthat (one)
असौ:
Karta (Demonstrative apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; निर्देशार्थक (demonstrative)
हिरण्याक्षःHiraṇyākṣa
हिरण्याक्षः:
Karta (Subject in clause/कर्ता)
TypeNoun
Rootहिरण्य (प्रातिपदिक) + अक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
महाबलःmighty, very strong
महाबलः:
Karta (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; कर्मधारय (महद् बलम् यस्य)

Sūta

Scene: Śiva, having heard Indra, strides forth with divine speed toward the stronghold of Hiraṇyākṣa; devas follow; the landscape shifts from serene riverbank to ominous asura territory, with dark clouds and fortified silhouettes.

Ś
Śiva (Bhagavān, implied)
I
Indra (context)
H
Hiraṇyākṣa
D
Dānavas

FAQs

Spiritual and social crises are resolved by addressing the central source of harm; divine protection is portrayed as swift when dharma is sincerely sought.

The episode remains anchored in the Gaṅgādvāra tīrtha narrative frame, from which divine intervention proceeds.

No direct prescription; it continues the fruit of tapas—divine mobilization to remove obstacles to dharma.