Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 4

भार्यार्थं प्रतिगृह्णीष्वमंत्रेणानेन दत्तवान् । अस्मै रुद्राय महते देवदवाय शंभव । कन्या दत्ता महेशाय गिरींद्रेण महात्मना

bhāryārthaṃ pratigṛhṇīṣvamaṃtreṇānena dattavān | asmai rudrāya mahate devadavāya śaṃbhava | kanyā dattā maheśāya girīṃdreṇa mahātmanā

Par ce mantra, il la donna en disant : «Reçois-la pour épouse—offerte à ce grand Rudra, à Śambhu, le Dieu des dieux.» Ainsi la jeune fille fut donnée à Maheśa par le magnanime seigneur des montagnes.

भार्यwife
भार्य:
Sampradana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुष-सम्बन्ध (genitival relation), एकवचन-आधार (stem in compound)
अर्थम्for the sake/purpose
अर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
भाऱ्यार्थम्for (as) a wife; for the purpose of a wife
भाऱ्यार्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभार्या + अर्थ (प्रातिपदिकौ)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रतिगृह्णीष्वaccept (receive)
प्रतिगृह्णीष्व:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + √ग्रह् (धातु)
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: प्रति
अमन्त्रेणwithout a mantra; by (this) non-mantra
अमन्त्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग (प्रयोगे), तृतीया (3rd/करण), एकवचन
अनेनby this
अनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (instrumental: ‘by this’)
दत्तवान्(he) has given / having given
दत्तवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√दा (धातु) + वत् (कृत्-प्रत्यय)
Formक्तवतु-प्रत्ययान्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोग (agentive)
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन
रुद्रायto Rudra
रुद्राय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन
महतेgreat
महते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘रुद्राय’)
देवदवायto Devadava (epithet/name)
देवदवाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootदेवदव (प्रातिपदिक; पाठान्तर/दुर्लभ-शब्द)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; सम्बोधनार्थ-सम्बन्ध (epithet in dative series)
शंभवO Śambhu/Śaṃbhava
शंभव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशंभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचन
कन्याthe maiden/daughter
कन्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
दत्ताgiven
दत्ता:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeVerb
Root√दा (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि भाव (given)
महेशायto Maheśa (Śiva)
महेशाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमहेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन
गिरीन्द्रेणby Girīndra (Himālaya)
गिरीन्द्रेण:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरीन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण-कर्ता), एकवचन
महात्मनाby the great-souled (one)
महात्मना:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘गिरीन्द्रेण’)

Himālaya

Tirtha: Kedāra-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Himālaya (Giri-indra) formally gives the maiden Pārvatī to Mahādeva with a marriage-mantra; Śiva stands serene, Rudra-majesty softened by auspicious wedding context.

R
Rudra
Ś
Śambhu (Śiva)
M
Maheśa
G
Girīndra (Himālaya)

FAQs

Ritual action joined with mantra and right intention sanctifies life-transitions, presenting marriage as a sacred offering to the Divine.

The narrative belongs to Kedāra-khaṇḍa, the Skanda Purana’s celebration of the Kedāra tīrtha-region.

A mantra-based act of kanyādāna, requesting Śiva to accept the maiden as bhāryā (wife).