Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 5

तथेत्युक्त्वा ऋषिगणानानीता तत्र पार्वती । स्वोत्संगे परिगृह्याशु गिरीन्द्रः पुत्रवत्सलः । हिमवान्गिरिराजोऽथ उवाच प्रहसन्निव

tathetyuktvā ṛṣigaṇānānītā tatra pārvatī | svotsaṃge parigṛhyāśu girīndraḥ putravatsalaḥ | himavāngirirājo'tha uvāca prahasanniva

Disant : « Qu’il en soit ainsi », il amena Pārvatī là, devant l’assemblée des sages. Le Seigneur des montagnes, tendre comme un père, la prit aussitôt sur ses genoux ; puis Himavān, roi des monts, parla comme en souriant.

तथाthus
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
इतिsaying/‘thus’
इति:
Quotation marker
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; वाक्यसमाप्ति/उद्धरण-निपात (quotative particle)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
ऋषिगणान्the groups of sages
ऋषिगणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘ऋषीणां गणाः’ (group of sages)
आनीताwas brought
आनीता:
Kriya (Passive predicate)
TypeVerb
Rootआ-नी (धातु) + क्त
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘(सा) आनीता’
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; स्थानवाचक क्रियाविशेषण
पार्वतीPārvatī
पार्वती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्वोत्सङ्गेin (his) own lap
स्वोत्सङ्गे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + उत्सङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘स्वस्य उत्सङ्गः’ (one's own lap)
परिगृह्यhaving taken/embraced
परिगृह्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootपरि-ग्रह् (धातु) + ल्यप् (य)
Formल्यबन्त/ल्यप् अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having taken/embraced’
आशुquickly
आशु:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण
गिरीन्द्रःthe lord of mountains
गिरीन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरीन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘गिरीणां इन्द्रः’ (lord of mountains)
पुत्रवत्सलःfond of his child
पुत्रवत्सलः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + वत्सल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘पुत्रे वत्सलः’ (affectionate to his child)
हिमवान्Himavān
हिमवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहिमवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
गिरिराजःking of mountains
गिरिराजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरिराज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘गिरीणां राजा’ (king of mountains)
अथthen
अथ:
Discourse connector
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
प्रहसन्smiling
प्रहसन्:
Kriya-visheshana (Manner)
TypeAdjective
Rootप्र-हस् (धातु) + शतृ (प्रत्यय)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे (while smiling)
इवas if
इव:
Upamana marker
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमा-निपात (comparative particle)

Lomaśa (narration); Himavān begins speaking at end of verse

Tirtha: Himālaya (Pārvatī-sannidhya) within Kedāra-kathā

Type: kshetra

Scene: Himavān brings Pārvatī before the sages, lifts her onto his lap with fatherly tenderness, and speaks with a gentle smile—an intimate, auspicious tableau in the Himalayan court.

P
Pārvatī
H
Himavān (Himālaya)
Ṛṣi-gaṇa (sages)

FAQs

Dharma is upheld through reverence for sages and affectionate guardianship within the household.

The Himalayan sacred landscape is central, serving as the sanctified setting for Śaiva-Paurāṇic events.

Implied social-sacramental protocol: presenting the daughter before elders/sages for deliberation.