Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 40

Devanagari script

इति पृष्टं त्वया विप्र यथाशक्त्या मयेरितम् । असूक्तं सूक्तमथवा क्षंतव्यं किं वदामि च

Transliteration

iti pṛṣṭaṃ tvayā vipra yathāśaktyā mayeritam | asūktaṃ sūktamathavā kṣaṃtavyaṃ kiṃ vadāmi ca

Translation

Ainsi, ô brāhmane, ce que tu as demandé, je l’ai exposé selon mes forces. Que cela ait été bien ou mal dit, pardonne-le — que puis-je ajouter ?

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/समाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)

• पृष्टम्: asked
• पृष्टम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: प्र + छिद्/पृच्छ् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘प्रश्नितम्/asked’

• त्वया: by you
• त्वया: Kartr (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (सामान्य), तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; कर्तृ-निर्देश (agent in passive)

• विप्र: O brahmin
• विप्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, संबोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

• यथाशक्त्या: according to (my) ability
• यथाशक्त्या: Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा + शक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावसमास; अव्ययवत् प्रयोगः; अर्थः ‘शक्त्यानुसारम्’ (adverbial)

• मया: by me
• मया: Kartr (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (सामान्य), तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; कर्तृ-निर्देश (agent)

• ईरितम्: spoken
• ईरितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: ईर्/ईरय् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘उक्तम्/said’

• असूक्तम्: ill-spoken (word)
• असूक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अ + सूक्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नञ्-तत्पुरुष (negated)

• सूक्तम्: well-spoken (word)
• सूक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सूक्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• अथवा: or
• अथवा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथवा (अव्यय)
• Form: विकल्पार्थक-अव्यय (disjunctive) ‘or’

• क्षन्तव्यम्: to be forgiven
• क्षन्तव्यम्: Kriya (Predicative obligation/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: क्षम (धातु)
• Form: तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/obligatory), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘क्षम्यताम्/should be forgiven’

• किम्: what
• किम्: Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रश्नार्थक-अव्ययवत् प्रयोगः (interrogative)

• वदामि: I say
• वदामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)
• Form: लट् (Present/वर्तमान), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction) ‘and’

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta), by section-context (Māheśvarakhaṇḍa discourse)

Skanda Dialogue

Listener: Vipra questioner

Visual Art Cues

Scene: The child-speaker folds hands, concluding his reply to a brāhmaṇa, expressing humility and requesting forgiveness; the assembly softens.

Characters & Entities

• Vipra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True teaching is offered with humility; the speaker submits his words for charitable hearing and forgiveness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is mentioned; the verse is a discourse-closure within the chapter.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a courteous concluding statement after giving dharma-instruction.