Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 74

मृतश्चाहं पुनर्जातो जातश्चाहं पुनर्मृतः । नानायोनिसहस्राणि मया दृष्टान्वनेकधा

mṛtaścāhaṃ punarjāto jātaścāhaṃ punarmṛtaḥ | nānāyonisahasrāṇi mayā dṛṣṭānvanekadhā

Je suis mort et je suis né de nouveau; né, je suis mort encore. De bien des façons, j’ai contemplé des milliers de matrices et de naissances diverses.

मृतःdead
मृतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootमृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा (1st), एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
जातःborn
जातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
जातःborn
जातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
मृतःdead
मृतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootमृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नानायोनिसहस्राणिthousands of various wombs/births
नानायोनिसहस्राणि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनाना + योनि + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; समासः (नानाः योनयः) + सहस्राणि (बहुव्रीह्यर्थे/तत्पुरुषे प्रयोगः: 'नानायोनि-सहस्राणि' = many thousands of wombs)
मयाby me
मया:
Karta (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया (3rd/करण), एकवचन
दृष्टान्seen
दृष्टान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), बहुवचन
अनेकधाin many ways; repeatedly
अनेकधा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअनेकधा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Scene: A wheel of saṃsāra: alternating scenes of funeral pyre and birth, surrounded by many womb-forms (yoni icons), with the speaker at center expressing exhaustion and resolve.

FAQs

Recognition of endless rebirths generates vairāgya and urgency for liberation-oriented practice.

No specific tīrtha is named in this verse; it is a general saṃsāra-teaching within the Kaumārikākhaṇḍa context.

None explicitly; the verse provides contemplative motivation rather than a stated rite.