Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 75

लज्जाजडः स्मितं चक्रे ततः पार्थ स वै हरः । ततो विशिष्टा ब्रुवति शीघ्रं कालोऽतिवर्तते

lajjājaḍaḥ smitaṃ cakre tataḥ pārtha sa vai haraḥ | tato viśiṣṭā bruvati śīghraṃ kālo'tivartate

Alors Hara (Śiva), comme figé par la pudeur, se contenta de sourire. Puis une dame éminente dit : «Vite—le temps s’écoule.»

lajjā-jaḍaḥstunned with embarrassment
lajjā-jaḍaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootlajjā (प्रातिपदिक) + jaḍa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (लज्जया जडः)
smitaṃa smile
smitaṃ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsmita (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
cakremade / did
cakre:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formलिट् (परोक्ष/परिपूर्ण भूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
tataḥthen
tataḥ:
Adhikaraṇa (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formक्रमबोधक-अव्यय
pārthaO Pārtha
pārtha:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootpārtha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
vaiindeed
vai:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिश्चय/उपपादक-अव्यय (indeed/emphatic particle)
haraḥHara (Śiva)
haraḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Roothara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tataḥthen
tataḥ:
Adhikaraṇa (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formक्रमबोधक-अव्यय
viśiṣṭāthe distinguished lady
viśiṣṭā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootviśiṣṭā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (विशिष्टा = ‘श्रेष्ठा स्त्री’)
bruvatisays
bruvati:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootbrū (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (काव्ये)
śīghraṃquickly
śīghraṃ:
Prakāra (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootśīghra (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणवत् अव्यय (adverb: quickly)
kālaḥtime
kālaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ativartatepasses by / elapses
ativartate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootati-√vṛt (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Lomaharṣaṇa (Sūta) narrates; the direct speech is by a “viśiṣṭā” lady (contextual elder/attendant)

Scene: Śiva, momentarily bashful, offers only a gentle smile; a noble lady steps forward, gesturing that the auspicious time is slipping away.

Ś
Śiva (Hara)
A
A distinguished lady (viśiṣṭā)

FAQs

Śiva’s humility and restraint are celebrated; dharmic rites also value timely, orderly completion.

No tīrtha is mentioned; it is an interpersonal moment within the divine wedding narrative.

An implicit emphasis on kāla (proper timing) in completing ritual proceedings.