Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 80

वार्यतामिति विप्रोऽयं महद्दूषणबाषकः । न केवलं पापभागी श्रोता वै स्यान्न संशयः

vāryatāmiti vipro'yaṃ mahaddūṣaṇabāṣakaḥ | na kevalaṃ pāpabhāgī śrotā vai syānna saṃśayaḥ

«Qu’on l’arrête !»—ce brāhmane profère une grave calomnie. Non seulement celui qui parle, mais même celui qui écoute, partagera sûrement le péché—sans aucun doute.

वार्यताम्let (him/it) be restrained/stopped
वार्यताम्:
Kriya (Injunctive/main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवारय् (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), कर्मणि-प्रयोगः (passive), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय (quotative particle)
विप्रःthe Brahmin
विप्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अयम्this
अयम्:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विप्रः इति विशेषण/निर्देशक
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे प्रातिपदिकम्; अत्र समासाङ्गत्वेन (mahaddūṣaṇa-), ‘महद्’ इति पूर्वपद
दूषणबाषकःspeaker of slander/abuse
दूषणबाषकः:
Karta (Predicate noun/कर्ता-विशेष्य)
TypeNoun
Rootदूषण (प्रातिपदिक) + भाषक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमासः (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘दूषणं भाषते’), पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विप्रः इति विशेषणम्
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
केवलम्only/merely
केवलम्:
Visheshana (Adverbial qualifier/विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकेवल (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावप्रायः/क्रियाविशेषणरूपेण (adverbial ‘only/merely’)
पापभागीsharer in sin
पापभागी:
Karta (Predicate noun/कर्ता-विशेष्य)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक) + भागिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमासः (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘पापस्य भागी’), पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विप्रः/श्रोता इत्यस्य विधेय
श्रोताthe listener
श्रोता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्रु (धातु) → श्रोतृ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकर्तरि तृ-प्रत्ययान्त (agent noun), पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय (emphatic particle/निपात)
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (Copula/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/सम्भावना), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Predicate/कर्ता-विशेष्य)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘न संशयः’ इति नास्त्यर्थे

Character within the story (likely the sakhī/companions), narrator default: Lomaharṣaṇa (Sūta)

Scene: A companion urgently raises a hand to stop a brāhmaṇa from speaking; her expression is stern and protective, warning that even hearing the slander brings sin.

B
Brāhmaṇa
Ś
Śrotā (listener)

FAQs

Dharma includes guarding one’s speech and hearing; participating in slander—by speaking or listening—creates pāpa.

None; the verse is ethical instruction within a narrative.

A behavioral prescription: restrain slander and avoid listening to it.