Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 44

स्कंद उवाच । संशृणुष्व महाभाग ज्येष्ठेश्वर समीपतः । यद्वृत्तांतमभूद्विप्र परमाश्चर्यकृद्ध्रुवम्

skaṃda uvāca | saṃśṛṇuṣva mahābhāga jyeṣṭheśvara samīpataḥ | yadvṛttāṃtamabhūdvipra paramāścaryakṛddhruvam

Skanda dit : Ô brāhmane très fortuné, écoute avec attention l’événement merveilleux et véritablement stupéfiant qui advint près de Jyeṣṭheśvara.

स्कंदःSkanda
स्कंदः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कंद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
संशृणुष्वlisten attentively
संशृणुष्व:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + श्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपदम्
महाभागO fortunate one
महाभाग:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महान् भागः यस्य)
ज्येष्ठेश्वरof Jyeṣṭheśvara
ज्येष्ठेश्वर:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootज्येष्ठ + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन (सम्बन्धे) — ‘of Jyeṣṭheśvara’; समासः—कर्मधारयः (ज्येष्ठः ईश्वरः)
समीपतःfrom near (the vicinity)
समीपतः:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootसमीप (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb)
यत्which
यत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; विशेषणम्
वृत्तान्तम्account, event
वृत्तान्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवृत्तान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
अभूत्happened
अभूत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ् (Aorist), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
विप्रO brāhmaṇa
विप्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
परमाश्चर्यकृत्causing supreme wonder
परमाश्चर्यकृत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम + आश्चर्य + कृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (परमम् आश्चर्यं करोति)
ध्रुवम्certainly
ध्रुवम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणवत्—‘certainly’

Skanda

Tirtha: Jyeṣṭheśvara vicinity (Kāśī)

Type: kshetra

Listener: Mahābhāga brāhmaṇa (unnamed)

Scene: Skanda, radiant and youthful, addresses a fortunate brāhmaṇa, gesturing toward the vicinity of Jyeṣṭheśvara; the scene suggests a sacred courtyard where a story is about to unfold.

S
Skanda
J
Jyeṣṭheśvara
V
Vipra (brāhmaṇa listener)
K
Kāśī

FAQs

Sacred geography is taught through remembered events; attentive listening is itself a devotional gateway to understanding kṣetra-glory.

The area near Jyeṣṭheśvara in Kāśī, as the setting for a remarkable sacred account.

No ritual is prescribed; it is an invitation to śravaṇa (attentive listening) of the kṣetra-māhātmya narrative.