Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 13

विभावसुर्वसन्काश्यां नानारूपेण वत्सरम् । क्वचिन्नावसरं प्राप तत्र राज्ञि सुधर्मिणि

vibhāvasurvasankāśyāṃ nānārūpeṇa vatsaram | kvacinnāvasaraṃ prāpa tatra rājñi sudharmiṇi

Vibhāvasu (le Soleil), demeurant à Kāśī une année entière et prenant maintes formes, n’y trouva pas même une seule ouverture contre ce roi solidement établi dans la droiture.

विभावसुःVibhāvasu (the Sun/Fire-god)
विभावसुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविभावसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
वसन्dwelling, staying
वसन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; परस्मैपदी
काश्याम्in Kāśī
काश्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
नाना-रूपेणin various forms
नाना-रूपेण:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootनाना (अव्यय) + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; विशेषण-प्रयोग
वत्सरम्for a year
वत्सरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवत्सर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; काल-अवधि
क्वचित्at some time / somewhere
क्वचित्:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-विशेषण (adverb)
not
:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
अवसरम्an opportunity
अवसरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअवसर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
प्रापobtained, found
प्राप:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदी
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
राज्ञिin/with the queen
राज्ञि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्ञी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
सु-धर्मिणि(who was) very righteous
सु-धर्मिणि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + धर्मिन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; विशेषण (राज्ञी-विशेषण)

Skanda (deduced: Kāśī Khaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

V
Vibhāvasu (Sūrya)
K
Kāśī (Vārāṇasī)
A
a righteous king

FAQs

Steadfast dharma leaves no ‘opening’ for temptation or moral failure, even when tested repeatedly.

Kāśī (Vārāṇasī), presented as the sacred setting where dharma is upheld and tested.

No explicit ritual is prescribed here; the emphasis is on ethical steadfastness (rāja-dharma).