Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 27

कोटिद्वयं ब्रह्मकल्पं कुंभीपाकी न संशयः । एककालं चरेद्भैक्षं न कुर्यात्तत्र विस्तरम्

koṭidvayaṃ brahmakalpaṃ kuṃbhīpākī na saṃśayaḥ | ekakālaṃ caredbhaikṣaṃ na kuryāttatra vistaram

Durant deux crores d’années de Brahmā, il souffrira en Kumbhīpāka, sans aucun doute. Qu’il ne fasse donc l’aumône qu’une fois par jour et n’y recherche point d’arrangements complaisants.

कोटि-द्वयम्two crores
कोटि-द्वयम्:
Kāla-parimāṇa (Measure/परिमाण)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक) + द्वय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—द्विगु (संख्यापूर्वपद)
ब्रह्म-कल्पम्a Brahmā-age (kalpa)
ब्रह्म-कल्पम्:
Kāla-parimāṇa (Measure/परिमाण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + कल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्रह्मणः कल्पः)
कुंभीपाकीone destined for Kumbhīpāka (hell)
कुंभीपाकी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकुंभीपाकिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नरकविशेषवाचक (कुंभीपाक-नरके वासी)
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation)
संशयःdoubt
संशयः:
Predicate (Pradhāna/प्रधान)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; वाक्ये ‘न संशयः’ इति नास्त्यर्थे
एक-कालम्for one time (once a day)
एक-कालम्:
Kāla (Time/काल)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुषप्रायः (एकः कालः) ; क्रियाविशेषणत्वेन
चरेत्should practice/should go about
चरेत्:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
भैक्षम्alms (begging)
भैक्षम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभैक्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; भिक्षाटन-सम्बद्धं (alms-round)
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात
कुर्यात्should do/make
कुर्यात्:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
तत्रthere/in that matter
तत्र:
Deśa (Place/देश)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (locative adverb)
विस्तरम्elaboration/extension
विस्तरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘विस्तरं कुर्यात्’ इत्यत्र कर्म

Skanda

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: A bhikṣu receives a small portion of food once a day, standing quietly at a threshold after the household meal; in the background, a faint vision of Kumbhīpāka—boiling cauldron imagery—appears as a moral warning, contrasted with the calm Gaṅgā horizon.

K
Kāśī
K
Kumbhīpāka (hell)

FAQs

Indulgence in alms and comforts undermines renunciation and is warned against with severe karmic consequences.

Within Kāśī Khaṇḍa, Kāśī is presented as a place where strict bhikṣu discipline is upheld.

Take bhikṣā once daily and avoid ‘expanding’ it into elaborate or comfort-seeking arrangements.