Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 9

विचित्रैश्च तथा पात्रैः स्वर्णरौप्यादि निर्मितैः । अमृतस्वादुपक्वान्नैः पायसै श्च सशर्करैः

vicitraiśca tathā pātraiḥ svarṇaraupyādi nirmitaiḥ | amṛtasvādupakvānnaiḥ pāyasai śca saśarkaraiḥ

Ils offrirent aussi des récipients exquis, façonnés d’or, d’argent et d’autres métaux, ainsi que des mets cuits délicieux, doux comme le nectar, et du pāyasa (riz au lait) mêlé de sucre.

विचित्रैःwith various/ornate
विचित्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootविचित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (3rd/करण) बहुवचनम्; विशेषणम् (instrumental plural, qualifying)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपातः (conjunction)
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकार/समुच्चयार्थे (adverb: likewise/also)
पात्रैःwith vessels/containers
पात्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया (3rd/करण) बहुवचनम् (instrumental plural)
स्वर्णरौप्यादिgold, silver, etc.
स्वर्णरौप्यादि:
Sambandha (Qualifier)
TypeNoun
Rootस्वर्ण (प्रातिपदिक) + रौप्य (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; समासः (द्वन्द्वः) ‘स्वर्णं च रौप्यं च’ + ‘आदि’ (gold, silver, etc.)
निर्मितैःmade/constructed
निर्मितैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootनिर्मि (धातु) → निर्मित (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्तः भूतकर्मणि कृदन्तः; पुंलिङ्गे तृतीया बहुवचनम्; ‘पात्रैः’ इति विशेषणम् (past passive participle: made)
अमृतस्वादुपक्वान्नैःwith nectar-sweet cooked foods
अमृतस्वादुपक्वान्नैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक) + स्वादु (प्रातिपदिक) + पक्व (कृदन्त) + अन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया बहुवचनम्; षष्ठी/कर्मधारय-तत्पुरुषसमासभावः: ‘अमृतवत् स्वादु’ इति + ‘पक्व-अन्न’ (sweet like nectar, cooked food)
पायसैःwith rice-pudding/milk-sweet
पायसैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपायस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया बहुवचनम् (instrumental plural)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपातः (conjunction)
सशर्करैःtogether with sugar
सशर्करैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootशर्करा (प्रातिपदिक) + स (उपसर्गसदृशः ‘सह’)
Formअव्ययीभावसमासः ‘शर्करया सह’; नपुंसकलिङ्गे तृतीया बहुवचनम्; ‘पायसैः/पक्वान्नैः’ इत्यादीनां विशेषणम् (with sugar)

Parāśara (continuing narration)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: Pilgrims/householders in Kāśī present gold and silver vessels filled with fragrant, freshly cooked offerings—pāyasa gleaming with sugar—before distributing to sādhus and brāhmaṇas near a shrine/ghāṭa.

D
Dāna recipients (pilgrims/holy residents)

FAQs

In a sacred place like Kāśī, charity becomes refined worship—offering both sustenance and dignified gifts enhances the merit of pilgrimage.

Kāśī’s tīrtha-environment is the setting; the verse highlights the culture of dāna performed there.

Dāna of vessels (pātra-dāna) and annadāna including pāyasa with sugar.