Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 39

अंशुमालाह्यंशुमती त्वंगीकृतषडानना । अंधतामिस्रहंत्र्यंधुरं जनाह्यंजनावती

aṃśumālāhyaṃśumatī tvaṃgīkṛtaṣaḍānanā | aṃdhatāmisrahaṃtryaṃdhuraṃ janāhyaṃjanāvatī

Ô Devī rayonnante, ceinte d’une guirlande de rayons, tu es la splendeur même ; tu as pris pour tien le Seigneur aux six visages, Ṣaḍānana (Skanda). Tu anéantis les ténèbres aveugles, et pour les êtres tu es le collyre divin, qui donne la vraie vision et le discernement.

aṃśu-mālā-āhya-aṃśumatīknown as Aṃśumālā, radiant (Aṃśumatī)
aṃśu-mālā-āhya-aṃśumatī:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṃśu (प्रातिपदिक) + mālā (प्रातिपदिक) + āhya (प्रातिपदिक) + aṃśumat (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः, ‘अंशुमाला-आह्या’ (अंशुमाला इति नाम्ना ख्याता) तथा ‘अंशुमती’ (किरणवती)
tvamyou
tvam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
aṅgī-kṛta-ṣaḍ-ānanāshe who has accepted/adopted the six-faced one (Ṣaḍānana)
aṅgī-kṛta-ṣaḍ-ānanā:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṅgī (अङ्गी/प्रातिपदिक) + kṛ (धातु) → kṛta (कृदन्त) + ṣaṭ (संख्या/प्रातिपदिक) + ānana (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कृदन्तः—कृत (भूतकृदन्त/PPP); समासः—तत्पुरुषः, ‘षडाननं (षड्वदनं) अङ्गीकृतं यस्याः सा’
aṃdha-tāmisra-haṃtrīdestroyer of blind darkness
aṃdha-tāmisra-haṃtrī:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṃdha (प्रातिपदिक) + tāmisra (प्रातिपदिक) + han (धातु) → haṃtrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः, ‘अन्धतामिस्रं हन्ति’
aṃdhuramAṃdhura (a name/epithet)
aṃdhuram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootaṃdhura (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (पाठानुसारं)
janāhyaṃjanāvatīrenowned among people; possessing collyrium/black ointment
janāhyaṃjanāvatī:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootjanāhya (प्रातिपदिक) + aṃjanāvatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समास/संयोगः—कर्मधारयवत्, ‘जनाह्या’ (जनैः आह्या/जनप्रसिद्धा) + ‘अञ्जनावती’ (अञ्जनयुक्ता/अञ्जनसमृद्धा)

Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha: Kāśī-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis (standard audience)

Scene: Devī stands radiant, garlanded with sun-like rays; beside her is Ṣaḍānana (six-faced Skanda) shown as embraced/adopted by her; darkness retreats as she applies divine añjana to the eyes of devotees, granting luminous discernment.

D
Devī
Ṣaḍānana (Skanda/Kārttikeya)

FAQs

Divine grace removes ignorance (tāmisra) and grants inner vision; the Mother is praised as the source of discernment and illumination.

Kāśī is the overarching sacred geography; the hymn’s purpose is to magnify devotion within the Kāśī Māhātmya setting.

No explicit rite is stated; it is suited for japa/stotra recitation for clarity of mind and spiritual insight.