परस्परं न विवाहश्चातुर्विद्यत्रिविद्ययोः । चातुर्विद्या मया प्रोक्तास्त्रिविद्यास्तु तथैव च
parasparaṃ na vivāhaścāturvidyatrividyayoḥ | cāturvidyā mayā proktāstrividyāstu tathaiva ca
Qu’il n’y ait point de mariage entre les Cāturvidyas et les Trividyas. Ainsi ai-je proclamé les Cāturvidyas, et de même aussi les Trividyas.
Kājeśa (deduced from surrounding verses naming him as the institutor)
Scene: A formal dharma-assembly where an authority figure proclaims rules separating two learned groups (Cāturvidya and Trividya), with scribes recording lineage regulations.
In the Purāṇic worldview, community rules—right or wrong by modern standards—are presented as tools to preserve inherited duties and institutional continuity.
Dharmāraṇya is the context; the verse is regulatory rather than a direct praise of a tirtha.
No ritual; it states a social rule regarding marriage boundaries.