Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 78

रामश्चतुर्भुजः साक्षान्मानुषत्वं गतो भुवि । अगतीनां च गतिदः स वै धर्मपरायणः । दयालुश्च कृपालुश्च जंतूनां परिपालकः

rāmaścaturbhujaḥ sākṣānmānuṣatvaṃ gato bhuvi | agatīnāṃ ca gatidaḥ sa vai dharmaparāyaṇaḥ | dayāluśca kṛpāluśca jaṃtūnāṃ paripālakaḥ

Rāma — le Seigneur manifesté aux quatre bras — prit forme humaine sur la terre. Il est le refuge et la voie véritable de ceux qui n’ont point d’appui, toujours voué au dharma ; compatissant, miséricordieux, protecteur de tous les êtres vivants.

रामःRama
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
चतुर्भुजःfour-armed
चतुर्भुजः:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् + भुज (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (adjective) रामस्य
साक्षात्directly, manifestly
साक्षात्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
मानुषत्वम्human state, humanity
मानुषत्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमानुषत्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; कर्मपद
गतःhaving gone/attained
गतः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (क्त-प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (past participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोग (active sense)
भुविon earth
भुवि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; अधिकरण
अगतीनाम्of the helpless / of those without refuge
अगतीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअ + गति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सम्बन्ध (of those who have no refuge/way)
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
गतिदःgiver of refuge/way
गतिदः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगति + द (दा/दद् धातु-सम्बद्ध प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘गति’ इति कर्म, ‘दः’ दाता (giver)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)
धर्मपरायणःdevoted to dharma
धर्मपरायणः:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootधर्म + परायण (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण; ‘धर्मे परायणः’ (devoted to dharma)
दयालुःcompassionate
दयालुः:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootदयालु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
कृपालुःmerciful
कृपालुः:
Karta-anvaya (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृपालु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
जन्तूनाम्of creatures
जन्तूनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootजन्तु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्ध
परिपालकःprotector
परिपालकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपरि + पाल (धातु) + ण्वुल् (क-प्रत्यय; कर्तृवाचक)
Formकृदन्त-नाम (agent noun); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Narrator (contextual Purāṇic voice; specific speaker not explicit in the snippet)

Scene: A serene epiphany of Rāma: though in human guise, a subtle four-armed divinity shines through; he stands as protector of creatures, with a calm, dharma-radiant aura.

R
Rāma

FAQs

Dharma is upheld through compassion: the divine protects beings and becomes the refuge of the refuge-less.

The broader setting is Dharmāraṇya (a sacred forest-region) in the Brahmakhaṇḍa’s Dharmāraṇyakhaṇḍa, though this verse chiefly glorifies Rāma’s dharmic nature rather than naming a specific tīrtha.

None directly; the verse is doctrinal praise (stuti) of Rāma’s dharma and compassion.