Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 53

तच्छ्रुत्वा दारुणं वाक्यं दुःसहं दुःप्रधर्षणम् । रामाज्ञाकारिणो दूता गताः सर्वे दिशो दश

tacchrutvā dāruṇaṃ vākyaṃ duḥsahaṃ duḥpradharṣaṇam | rāmājñākāriṇo dūtā gatāḥ sarve diśo daśa

Entendant cet ordre sévère, difficile à endurer et difficile à transgresser, les messagers exécutant les ordres de Rāma partirent dans les dix directions.

tatthat
tat:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् ‘vākyaṃ’
śrutvāhaving heard
śrutvā:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootśru (धातु) → śrutvā (कृदन्त, क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive), पूर्वकालिक क्रिया; ‘having heard’
dāruṇamterrible
dāruṇam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdāruṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् ‘vākyaṃ’
vākyamstatement/command
vākyam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
duḥsahamhard to bear
duḥsaham:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootduḥsaha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् ‘vākyaṃ’
duḥpradharṣaṇamhard to resist/overpower
duḥpradharṣaṇam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootduḥ-pradharṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् ‘vākyaṃ’; समासः उपपद-तत्पुरुष (duḥ + pradharṣaṇam)
rāma-ājñā-kāriṇaḥobedient to Rama’s command
rāma-ājñā-kāriṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootrāma (प्रातिपदिक) + ājñā (प्रातिपदिक) + kārin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम् ‘dūtāḥ’; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (rāmasya ājñāyāḥ kāriṇaḥ = obeyers of Rama’s command)
dūtāḥmessengers
dūtāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdūta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
gatāḥwent
gatāḥ:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु) → gata (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle) प्रयुक्तः विधेयवत्; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘(they) went’
sarveall
sarve:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम् ‘dūtāḥ’
diśaḥdirections
diśaḥ:
Karman (Goal as object/कर्म)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), बहुवचन; गत्यर्थे कर्म (directions as goal)
daśaten
daśa:
Saṅkhyā-viśeṣaṇa (Numeral qualifier/संख्याविशेषण)
TypeAdjective
Rootdaśan (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; द्वितीया बहुवचनार्थे ‘diśaḥ’ विशेषणम्

Narrator (contextual)

Scene: Messengers, having heard a severe royal order, depart rapidly—some on foot, some mounted—splitting toward the ten directions from the palace gate.

R
Rāma
D
Dūtas (messengers)
T
Ten directions

FAQs

When dharma is prioritized, decisive action is taken to fulfill sacred obligations.

Dharmāraṇya’s rite-centered setting motivates a wide-reaching summons across the region.

Operational instruction: dispatch emissaries broadly to gather the invited brāhmaṇas.