Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 58

आयुधानि ततस्त्यक्त्वा बाहुयुद्धमुपस्थितौ । करं करेण संगृह्य प्रहरन्तौ स्वमुष्टिभिः । रणप्रयोगैर्युध्यन्तौ युयुधाते शिवान्धकौ

āyudhāni tatastyaktvā bāhuyuddhamupasthitau | karaṃ kareṇa saṃgṛhya praharantau svamuṣṭibhiḥ | raṇaprayogairyudhyantau yuyudhāte śivāndhakau

Alors, rejetant leurs armes, tous deux entrèrent dans le combat à mains nues. Main dans la main, se frappant des poings, usant des techniques du champ de bataille, Śiva et Andhaka poursuivirent leur lutte.

आयुधानिweapons
आयुधानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआयुध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
ततःthen
ततः:
Sambandha (Temporal adverb/काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), ‘thereupon/then’ अर्थे
त्यक्त्वाhaving abandoned
त्यक्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Root√त्यज् (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund), पूर्वकालिक क्रिया
बाहुयुद्धम्arm-to-arm combat
बाहुयुद्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबाहुयुद्ध (प्रातिपदिक; बाहु + युद्ध)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘बाहुभिः युद्धम्’ इति तृतीया-तत्पुरुषः
उपस्थितौhaving engaged/approached
उपस्थितौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउप√स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; कर्तृवाचक विशेषण (द्वौ)
करम्hand
करम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
करेणwith (his) hand
करेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
संगृह्यhaving grasped
संगृह्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootसम्√ग्रह् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यबन्त/ल्यपन्त अव्यय (absolutive), ‘having seized’
प्रहरन्तौstriking (the two)
प्रहरन्तौ:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र√हृ (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्यय (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; मुख्यक्रियासमानार्थक
स्वमुष्टिभिःwith their own fists
स्वमुष्टिभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्वमुष्टि (प्रातिपदिक; स्व + मुष्टि)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘स्वा मुष्टिः’ इति कर्मधारयः
रणप्रयोगैःby battle-maneuvers
रणप्रयोगैः:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootरणप्रयोग (प्रातिपदिक; रण + प्रयोग)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘रणे प्रयोगाः’ इति सप्तमी-तत्पुरुषः
युध्यन्तौ(they two) fight
युध्यन्तौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√युध् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, द्विवचन
युयुधाते(they two) fought
युयुधाते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√युध् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, द्विवचन
शिवान्धकौŚiva and Andhaka
शिवान्धकौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव + अन्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (शिवश्च अन्धकश्च)

Narrator (contextual Purāṇic narrator; likely Sūta/Lomaharṣaṇa)

Listener: A king (nṛpasattama)

Scene: Śiva and Andhaka lock hands, forearms tense; they grapple chest-to-chest, striking with fists. Dust rises from the battlefield; onlookers—devas and dānavas—form a ring. The moment emphasizes technique (stances, grips) rather than weapons.

Ś
Śiva
A
Andhaka

FAQs

When external means fail, the struggle turns inward to sheer resolve; ultimately, dharma is upheld by the Lord’s unshakable power.

The Revā/Narmadā sacred region is the narrative frame in the Revā Khaṇḍa, though no single tīrtha is named in this verse.

None.