Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 44

एते कल्पा मया ख्याता न मृता येषु नर्मदा । मायूरं पञ्चदशमं कौर्मं चैवात्र षोडशम्

ete kalpā mayā khyātā na mṛtā yeṣu narmadā | māyūraṃ pañcadaśamaṃ kaurmaṃ caivātra ṣoḍaśam

Tels sont les kalpas que j’ai proclamés, où Narmadā ne s’est point interrompue. Le Māyūra est le quinzième, et ici le Kaurma est le seizième.

एतेthese
एते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम-विशेषण (these)
कल्पाःkalpas
कल्पाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
मयाby me
मया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
ख्याताःhave been declared
ख्याताः:
Karta (Predicate of subject)
TypeVerb
Rootख्या (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि/भूतकृत् कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विधेय-विशेषण (declared/known)
not
:
Sambandha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
मृताःdead
मृताः:
Karta (Predicate of subject)
TypeVerb
Rootमृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विधेय (dead)
येषुin which
येषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचन; सम्बन्धसूचक (in which)
नर्मदाNarmadā (river)
नर्मदा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
मायूरम्Māyūra (kalpa)
मायूरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootमायूर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (peacock-related)
पञ्चदशमम्the fifteenth
पञ्चदशमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपञ्चदश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक (15th)
कौर्मम्Kaurma (kalpa)
कौर्मम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootकौर्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (tortoise-related)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphasis)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb: here)
षोडशम्the sixteenth
षोडशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootषोडश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक (16th)

A Purāṇic narrator (closing the enumeration and extending beyond fourteen)

Tirtha: Revā/Narmadā

Type: river

Listener: King (nṛpati/nṛpaśreṣṭha) in the chapter’s dialogue

Scene: The narrator points to the flowing Revā while cosmic age-wheels (kalpa-cakras) revolve in the sky; the river remains steady, luminous, and unbroken, symbolizing ‘not ceased’ through time.

N
Narmadā (Revā)
M
Māyūra Kalpa
K
Kaurma Kalpa

FAQs

Narmadā’s Mahātmya is asserted as continuous and expansive—her sacred presence is counted across many cosmic ages.

Narmadā/Revā, presented as an enduring, ever-established tīrtha.

None explicitly; the verse functions as a doctrinal summary to strengthen pilgrimage devotion to Narmadā.