Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 12

दिने दिने तथाप्येवमाश्रमेषु द्विजातयः । मत्स्यानां सञ्चयं दृष्ट्वा विस्मिताश्चाभवंस्तदा

dine dine tathāpyevamāśrameṣu dvijātayaḥ | matsyānāṃ sañcayaṃ dṛṣṭvā vismitāścābhavaṃstadā

Jour après jour, malgré tout, les dvijas des āśramas, voyant l’accumulation de poissons, furent alors saisis d’étonnement.

दिनेday
दिने:
Adhikarana (Time locus/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘on a day’ (in distributive repetition)
दिनेday by day
दिने:
Adhikarana (Time locus/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; पुनरुक्ति = ‘day by day’
तथाthus
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘thus/so’
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle) ‘also/even’
एवम्in this manner
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय (manner adverb) ‘in this way’
आश्रमेषुin the hermitages
आश्रमेषु:
Adhikarana (Location/देशाधिकरण)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; ‘in hermitages’
द्विजातयःthe twice-born
द्विजातयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विजाति (प्रातिपदिक)
Formसमासः (तत्पुरुष: द्विः जातिः/द्विजः जातिः), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘twice-born (Brahmins etc.)’
मत्स्यानाम्of fishes
मत्स्यानाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमत्स्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; ‘of fishes’
सञ्चयम्collection; accumulation
सञ्चयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसञ्चय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘collection/accumulation’
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund) ‘having seen’
विस्मिताःastonished
विस्मिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविस्मित (प्रातिपदिक; विस्मि धातु से क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (of द्विजातयः) ‘astonished’
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अभवन्they became
अभवन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; ‘they became/were’
तदाthen
तदा:
Adhikarana (Time circumstance/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then/at that time)

Narrator

Tirtha: Revā-tīrtha (āśrama-samūha)

Type: kshetra

Listener: King (implicit from prior address)

Scene: A montage-like scene: day after day, hermitages observe growing fish accumulation in nearby waters; groups of twice-born stand at different banks, exchanging astonished glances amid tranquil routine.

D
Dvijātis (twice-born)
Ā
Āśramas
M
Matsya (fish)

FAQs

When dharma is protected, provision can arise repeatedly; wonder becomes a doorway to deeper reverence.

The Narmadā-side āśramas within Revākhaṇḍa.

None explicitly; it narrates an ongoing marvel reinforcing the tīrtha’s greatness.