Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 13

Devanagari script

न तत्फलमवाप्नोति सर्वदेवेषु वै द्विजः । यत्फलं समवाप्नोति षडक्षर उदीरणात्

Transliteration

na tatphalamavāpnoti sarvadeveṣu vai dvijaḥ | yatphalaṃ samavāpnoti ṣaḍakṣara udīraṇāt

Translation

En vérité, un deux-fois-né n’obtient, parmi tous les dieux, nul fruit égal à celui que l’on atteint par l’énonciation du mantra aux six syllabes.

Word by Word

• न: not
• न: None
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation)

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्; सर्वनाम-विशेषण (that)

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• अवाप्नोति: attains
• अवाप्नोति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अव-आप् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (वर्तमान), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्

• सर्वदेवेषु: among all gods
• सर्वदेवेषु: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण), बहुवचनम्; कर्मधारयः (सर्वे देवाः)

• वै: indeed
• वै: None
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपातः; अव्यय (emphatic particle)

• द्विजः: a Brahmin (twice-born)
• द्विजः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• यत्: which
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्; सम्बन्ध-विशेषण (that which)

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्

• समवाप्नोति: fully attains
• समवाप्नोति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-अव-आप् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (वर्तमान), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्

• षडक्षर: the six-syllabled (mantra)
• षडक्षर: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: षट् (संख्या-प्रातिपदिक) + अक्षर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; द्विगु-समासः (षड् अक्षराणि यस्य/षडक्षरम्)

• उदीरणात्: from/through utterance
• उदीरणात्: Apādāna (Source/Cause/अपादान)
• Type: Noun
• Root: उद्-ईर् (धातु) → उदीरण (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (अपादान), एकवचनम्; भाववाचक-नाम (act of uttering)

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic speaker within Revā Khaṇḍa; traditionally Sūta/Lomaharṣaṇa relaying the māhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-khaṇḍa tīrthas (general)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A learned brāhmaṇa stands before multiple deity shrines, yet a luminous syllabic garland ‘oṃ-na-maḥ-śi-vā-ya’ rises above, indicating superior fruit from the six-syllabled utterance.

Characters & Entities

• Ṣaḍakṣara (Oṃ namaḥ śivāya)
• Dvija

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Purāṇa exalts the ṣaḍakṣara as a supreme, concentrated means of merit and spiritual attainment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The emphasis is on mantra-mahātmya within the Revā Khaṇḍa context rather than on a single named pilgrimage site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Udīraṇa (recitation/utterance) of the ṣaḍakṣara mantra, contextually ‘Oṃ namaḥ śivāya’.