Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

Bhārgava-Charita: Rāma (Paraśurāma) Returns to Jamadagni’s Āśrama

सञ्जातपरशुक्षेममतो ऽभूद्भृगुनन्दन / स तज्ज्ञात्वा समुद्गृह्य मामधश्चोर्द्ध्वमेव च

sañjātaparaśukṣemamato 'bhūdbhṛgunandana / sa tajjñātvā samudgṛhya māmadhaścorddhvameva ca

Alors la hache sacrée du fils de Bhṛgu fut en sûreté. L’ayant compris, il me souleva et me fit aller vers le bas et vers le haut.

sañjāta-paraśu-kṣema-mataḥthinking the axe was secured
sañjāta-paraśu-kṣema-mataḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootsañjāta (कृदन्त, √jan) + paraśu (प्रातिपदिक) + kṣema (प्रातिपदिक) + mata (कृदन्त, √man)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः; अर्थः—‘परशु-क्षेमे सञ्जाते’ इति मतः (having the opinion that the axe was safe/secured)
ataḥtherefore
ataḥ:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeIndeclinable
Rootatas (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थे/तस्मात् (therefore)
abhūtbecame
abhūt:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
Formलुङ् (Aorist), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; ‘became/was’
bhṛgu-nandanaḥBhṛgu’s son (Paraśurāma)
bhṛgu-nandanaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootbhṛgu (प्रातिपदिक) + nandana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (Bhṛgu’s son)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
tatthat
tat:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘that (fact)’
jñātvāhaving known
jñātvā:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial to main action)
TypeVerb
Root√jñā (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having known’
samudgṛhyahaving lifted up
samudgṛhya:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeVerb
Rootsam-ud-√grah (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having lifted up/raised’
māmme
mām:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
adhaḥdownwards
adhaḥ:
Deśa (देश/Direction)
TypeIndeclinable
Rootadhas (अव्यय)
Formअव्यय; दिशावाचक (downwards/below)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction ‘and’)
ūrdhvamupwards
ūrdhvam:
Deśa (देश/Direction)
TypeIndeclinable
Rootūrdhva (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावप्राय प्रयोगः; दिशावाचक (upwards)
evaindeed
eva:
Avadhāraṇa (अवधारण/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis ‘indeed/just’)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)