Adhyaya 42

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे एकचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच अन्यच्च तीर्थप्रवरं जप्येश्वरसमीपतः / नाम्ना पञ्चनदं पुण्यं सर्वपापप्रणाशनम्

Así, en el Śrī Kūrma Purāṇa, en la Saṃhitā Ṣaṭsāhasrī, en la sección posterior—(concluye) el capítulo cuadragésimo primero. Dijo Sūta: «Y además, cerca de Japyeśvara hay un tirtha excelso, llamado Pañcanada—santo y destructor de todos los pecados».

Verse 2

त्रिरात्रोपोषितस्तत्र पूजयित्वा महेश्वरम् / सर्वपापविशुद्धात्मा रुद्रलोके महीयते

Quien allí observe un ayuno de tres noches y adore a Maheśvara, con el ser interior purificado de todo pecado, es honrado y alcanza eminencia en el mundo de Rudra.

Verse 3

अन्यच्च तीर्थप्रवरं शङ्करस्यामितौजसः / महाभैरवमित्युक्तं महापातकनाशनम्

Y además, hay otro tirtha principal de Śaṅkara, de poder inconmensurable, llamado «Mahābhairava», que destruye incluso los pecados más graves.

Verse 4

तीर्थानां च परं तीर्थं वितस्ता परमा नदी / सर्वपापहरा पुण्या स्वयमेव गिरीन्द्रजा

Entre todos los tirthas, Vitastā es el tirtha supremo; entre los ríos, ella es la más excelsa. Santa y dadora de mérito, arrebata todos los pecados: es, en verdad, la hija del Señor de las Montañas (Himālaya), manifestada por sí misma.

Verse 5

तीर्थं पञ्चतपं नाम शंभोरमिततेजसः / यत्र देवादिदेवेन चक्रार्थं पूजितो भवः

Hay un tirtha llamado Pañcatapa, perteneciente a Śambhu de esplendor inconmensurable; allí Bhava (Śiva) fue adorado por el Dios de los dioses (Viṣṇu) para obtener el cakra, el disco sagrado.

Verse 6

पिण्डदानादिकं तत्र प्रेत्यानन्तफलप्रदम् / मृतस्तत्रापि नियमाद् ब्रह्मलोके महीयते

Allí, actos como la ofrenda de piṇḍas (bolas de arroz funerarias) otorgan frutos inagotables después de la muerte. Incluso quien muere allí, por la fuerza de esa ordenanza sagrada, es honrado en el reino de Brahmā.

Verse 7

कायावरोहणं नाम महादेवालयं शुभम् / यत्र माहेश्वरा धर्मा मुनिभिः संप्रवर्तिताः

Allí hay un santuario auspicioso de Mahādeva llamado Kāyāvarohaṇa, donde los sabios establecieron y pusieron en marcha las disciplinas de dharma de los Māheśvaras.

Verse 8

श्राद्धं दानं तपो होम उपवासस्तथाक्षयः / परित्यजति यः प्राणान् रुद्रलोकं स गच्छति

Quien entrega su aliento vital permaneciendo en śrāddha (rito a los ancestros), caridad, austeridad, homa (oblación al fuego), ayuno y mérito imperecedero, va al mundo de Rudra (Rudraloka).

Verse 9

अन्यच्च तीर्थप्रवरं कन्यातीर्थमिति श्रुतम् / तत्र गत्वा त्यजेत् प्राणांल्लोकान् प्राप्नोति शाश्वतान्

Y además, se oye hablar de un tīrtha excelso llamado Kanyā-tīrtha. Quien va allí y entrega el aliento vital alcanza los mundos eternos.

Verse 10

जामदग्न्यस्य तु शुभं रामस्याक्लिष्टकर्मणः / तत्र स्नात्वा तीर्थ वरे गोसहस्रफलं लभेत्

En el tīrtha auspicioso de Rāma Jāmadagnya—Rāma de obras incansables—quien se baña en ese excelente lugar sagrado obtiene el mérito equivalente al don de mil vacas.

Verse 11

महाकालमिति ख्यातं तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् / गत्वा प्राणान् परित्यज्य गाणपत्यमवाप्नुयात्

Existe un vado sagrado, célebre como “Mahākāla”, renombrado en los tres mundos. Quien va allí y entrega el aliento vital alcanza el estado de Gaṇapati (señorío en la esfera de Gaṇeśa).

Verse 12

गुह्याद् गुह्यतमं तीर्थं नकुलीश्वरमुत्तमम् / तत्र सन्निहितः श्रीमान् भगवान् नकुलीश्वरः

Más secreto que todo secreto es el vado supremo llamado Nakulīśvara. Allí mora, en presencia manifiesta, el glorioso Señor Nakulīśvara.

Verse 13

हिमवच्छिखरे रम्ये गङ्गाद्वारे सुशोभने / देव्या सह महादेवो नित्यं शिष्यैश्च संवृतः

En una hermosa cumbre del Himalaya, en la espléndida puerta del Gaṅgā (Gangādvāra), Mahādeva mora eternamente con la Diosa, rodeado de sus discípulos.

Verse 14

तत्र स्नात्वा महादेवं पूजयित्वा वृषध्वजम् / सर्वपापैर्विमुच्येत मृतस्तज्ज्ञानमाप्नुयात्

Habiéndose bañado allí y venerado a Mahādeva, al Señor de estandarte del Toro (Vṛṣadhvaja), uno queda libre de todos los pecados; y si allí muere, alcanza el conocimiento salvador de Él.

Verse 15

अन्यच्च देवदेवस्य स्थानं पुण्यतमं शुभम् / भीमेश्वरमिति ख्यातं गत्वा मुञ्चति पातकम्

Y además, hay otra morada del Dios de los dioses, la más santa y auspiciosa. Es conocida como Bhīmeśvara; quien va allí se libera del pecado.

Verse 16

तथान्यच्चण्डवेगायाः संभेदः पापनाशनः / तत्र स्नात्वा च पीत्वा च मुच्यते ब्रह्महत्यया

Asimismo, otra confluencia sagrada del río Caṇḍavegā destruye los pecados. Quien se baña allí y también bebe de sus aguas queda liberado incluso del pecado de brahma-hatyā (matar a un brāhmaṇa).

Verse 17

सर्वेषामपि चैतेषां तीर्थानां परमा पुरी / नाम्नावाराणसी दिव्या कोटिकोट्ययुताधिका

Entre todos estos tīrthas, la ciudad santa suprema es la radiante Vārāṇasī (Kāśī) por nombre: su mérito supera crores sobre crores, y aún más.

Verse 18

तस्याः पुरस्तान्माहात्म्यं भाषितं वो मया त्विह / नान्यत्र लभ्यते मुक्तिर्योगिनाप्येकजन्मना

Aquí ya os he hablado de su sagrada grandeza. La liberación no se obtiene en otro lugar—ni siquiera por un yogui—en el transcurso de una sola vida.

Verse 19

एते प्राधान्यतः प्रोक्ता देशाः पापहरा नृणाम् / गत्वा संक्षालयेत् पापं जन्मान्तरशतैः कृतम्

Estas regiones han sido declaradas, en resumen y por prioridad, como las tierras principales que quitan el pecado a los hombres. Al ir allí, puede lavarse incluso el pecado acumulado a lo largo de cientos de nacimientos.

Verse 20

यः स्वधर्मान् परित्यज्य तीर्थसेवां करोति हि / न तस्य फलते तीर्थमहि लोके परत्र च

Quien, abandonando su propio svadharma (deber prescrito), se dedica al tīrtha-sevā (servicio a los lugares sagrados), para él ese tīrtha no da fruto, ni en este mundo ni en el venidero.

Verse 21

प्रायश्चित्ती च विधुरस्तथा पापचरो गृही / प्रकुर्यात् तीर्थसंसेवां ये चान्ये तादृशा जनाः

Quien cumple la prāyaścitta (expiación), el viudo, e incluso el cabeza de familia caído en conducta pecaminosa—éstos y otros semejantes—deben entregarse con devoción al servicio y acudir a los tīrthas sagrados para purificarse.

Verse 22

सहाग्निर्वा सपत्नीको गच्छेत् तीर्थानि यत्नतः / सर्वपापविनिर्मुक्तो यथोक्तां गतिमाप्नुयात्

Ya sea llevando el fuego sagrado (Agni) o acompañado de su esposa, debe ir con diligencia a los tīrthas. Liberado de todo pecado, alcanza el estado de liberación tal como fue enseñado.

Verse 23

ऋणानि त्रीण्यपाकृत्य कुर्याद् वा तीर्थसेवनम् / विधाय वृत्तिं पुत्राणां भार्यां तेषु निधाय च

Habiendo saldado las tres deudas (a los devas, a los ṛṣis y a los antepasados), puede emprender el servicio y la peregrinación a los tīrthas; y, tras asegurar el sustento de sus hijos y confiarles a su esposa, debe partir conforme al dharma.

Verse 24

प्रायश्चित्तप्रसङ्गेन तीर्थमाहात्म्यमीरितम् / यः पठेच्छृणुयाद् वापि मुच्यते सर्वपातकैः

Aquí, al tratar los ritos de prāyaścitta (expiación), se ha proclamado la grandeza de los tīrthas sagrados. Quien lo recite, o incluso quien lo escuche, queda liberado de toda falta.