Adhyaya 275

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे यदुवंशवर्णनं नाम चतुःसप्तत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ पञ्चसप्तत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः द्वादशसङ्ग्रामाः अग्निर् उवाच कश्यपो वसुदेवो ऽभूद्देवकी चादितिर्वरा देवक्यां वसुदेवात्तु कृष्णो ऽभूत्तपसान्वितः

Así, en el Agni Mahāpurāṇa concluye el capítulo doscientos setenta y cuatro, llamado “Descripción de la dinastía de Yadu”. Ahora comienza el capítulo doscientos setenta y cinco, “Las doce batallas”. Agni dijo: Kaśyapa se encarnó como Vasudeva, y la noble Devakī fue Aditi. En Devakī, de Vasudeva, nació Kṛṣṇa, dotado de tapas (poder ascético).

Verse 2

धर्मसंरक्षणार्थाय ह्य् अधर्महरणाय च सुरादेः पालनार्थञ्च दैत्यादेर्मथनाय च

En verdad, (Él actúa) para salvaguardar el dharma y para eliminar el adharma; para proteger a los dioses y a los semejantes, y para aplastar a los daityas y a los semejantes.

Verse 3

रुक्मणी सत्यभामा च सत्या नग्नजिती प्रिया सत्यभामा हरेः सेव्या गान्धारी लक्ष्मणा तथा

Rukmiṇī, Satyabhāmā, Satyā y Nagnajitī—la amada reina; Satyabhāmā, digna de ser servida con devoción como consorte de Hari; y asimismo Gāndhārī y Lakṣmaṇā.

Verse 4

मित्रविन्दा च कालिन्दी देवी जाम्बवती तथा सुशीला च तथा माद्री कौशल्या विजया जया

Y (estaban) Mitravindā, Kālindī y Devī; asimismo Jāmbavatī; y también Suśīlā; y también Mādrī; (y) Kauśalyā, Vijayā y Jayā.

Verse 5

चित्रविन्देति ख , छ च एवमादीनि देवीनां सहस्राणि तु षोडश प्रद्युम्नाद्याश् च रुक्मिण्यां भीमाद्याः सत्यभामया

«Citravindā» y (otras designadas por las sílabas) kha, cha y ca—y así sucesivamente—se cuentan entre las reinas; se dice que son miles, pero (de modo señalado) son dieciséis. Y Pradyumna y los demás nacieron de Rukmiṇī, mientras que Bhīma y los demás nacieron de Satyabhāmā.

Verse 6

जाम्बवत्याञ्च शाम्बाद्याः कृष्णस्यासंस् तथापरे शतं शतसहस्राणां पुत्राणां तस्य धीमतः

De Jāmbavatī, Śāmba y los demás fueron hijos de Kṛṣṇa; y asimismo, de aquel sabio, se dice que el número de sus hijos fue de cien y de cien mil.

Verse 7

अशीतिश् च सहस्राणि यादवाः कृष्णरक्षिताः प्रद्युम्नस्य तु वैदर्भ्यामनिरुद्धो रणप्रियः

Ochenta mil Yādavas fueron protegidos por Kṛṣṇa. Y de Pradyumna, con la princesa de Vidarbha (Vaidebhī), nació Aniruddha, amante del combate.

Verse 8

अनिरुद्धस्य वज्राद्या यादवाः सुमहाबलाः तिस्रः कोट्यो यादवानां षष्टिर्लक्षाणि दानवाः

De Aniruddha procedieron los Yādavas de fuerza inmensa—comenzando por Vajra—que sumaban tres koṭis; y los Dānavas ascendían a sesenta lakhs.

Verse 9

मनुष्ये बाधका ये तु तन्नाशाय बभूव सः कर्तुं कर्मव्यवस्थानं मनुष्यो जायते हरिः

Cualesquiera aflicciones que opriman a la humanidad—Él vino a existir para destruirlas. Para establecer el debido orden de los deberes y los ritos (karma-vyavasthā), Hari nace como hombre.

Verse 10

देवासुराणां सङ्ग्रामा दायार्थं द्वादशाभवन् प्रथमो नारसिंहस्तु द्वितीयो वामनो रणः

En la guerra entre los dioses y los asuras, para asegurar su parte legítima, hubo doce manifestaciones. La primera fue Narasiṁha; la segunda fue Vāmana, manifestado en el campo de batalla.

Verse 11

सङ्ग्रामस्त्वथ वाराहश् चतुर्थो ऽमृतमन्थनः तारकामयसङ्ग्रामः षष्ठो ह्य् आजीवको रणः

Luego viene la batalla llamada Vārāha, contada como la cuarta; y (después) el batido para obtener el néctar (amṛta-manthana). La batalla de Tārakāmaya se cuenta como la sexta; y, en verdad, existe también la batalla llamada Ājīvaka.

Verse 12

त्रैपुरश्चान्धकबधो नवमो वृत्रघातकः जितो हालाहलश्चाथ घोरः कोलाहलो रणः

Él es el Destructor de Tripura; el Matador de Andhaka; el Noveno (nombre en la secuencia); el Asesino de Vṛtra. Es el Vencedor del Hālāhala; y también el Terrible—conocido como Tumulto y Batalla.

Verse 13

हिरण्यकशिपोश्चोरो विदार्य च नखैः पुरा नारसिंहो देवपालः प्रह्नादं कृतवान् नृपम्

Antaño, Narasiṃha—protector de los dioses—desgarró con sus garras a Hiraṇyakaśipu, el inicuo opresor, e hizo rey a Prahlāda.

Verse 14

देवासुरे वामनश् च छलित्वा बलिमूर्जितम् महेन्द्राय ददौ राज्यं काश्यपो ऽदितिसम्भवः

Y en el conflicto entre dioses y asuras, Vāmana, tras burlar al poderoso Bali, devolvió el reino a Mahendra (Indra), nacido de Aditi y descendiente de Kaśyapa.

Verse 15

वराहस्तु हिरण्याक्षं हत्वा देवानपालयत् उज्जहार भुवं देवदेवैर् अभिष्टुतः

Pero Varāha, tras dar muerte a Hiraṇyākṣa, protegió a los dioses y—alabado por los dioses y los seres divinos—alzò la Tierra.

Verse 16

मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वा तु वासुकिम् सुरासुरैश् च मथितं देवेभ्यश्चामृतं ददौ

Haciendo del Mandara la vara de batido y de Vāsuki la cuerda, dioses y asuras batieron el océano; y de él se concedió a los Devas el amṛta, néctar de inmortalidad.

Verse 17

तारकामयसङ्ग्रामे तदा देवाश् च पालिताः निवार्येन्द्रं गुरून् देवान् दानवान्सोमवंशकृतम्

En la guerra de Tārakāmaya, entonces los dioses fueron protegidos; conteniendo a Indra y a los venerables dioses‑maestros, hizo que los Dānavas establecieran y afianzaran la dinastía de Soma (la estirpe lunar).

Verse 18

विश्वामित्रवशिष्ठात्रिकवयश् च रणे सुरान् अपालयन्ते निर्वार्य रागद्वेषादिदानवान्

Y Viśvāmitra, Vasiṣṭha y los tres rishis‑poetas protegieron a los dioses en la batalla, rechazando a los Dānavas impulsados por la pasión, el odio y cosas semejantes.

Verse 19

पृथ्वीरथे ब्रह्मयन्तुरीशस्य शरणो हरिः ददाह त्रिपुरं देवपालको दैत्यमर्दनः

Hari (Viṣṇu)—refugio de Īśa (Śiva)—se hizo auriga del Señor, tomando a la Tierra por carro; y, como Protector de los dioses y Destructor de demonios, redujo a cenizas a Tripura (las tres ciudades).

Verse 20

गौरीं जिहीर्षुणा रुद्रमन्धकेनार्दितं हरिः अनुरक्तश् च रेवत्यां चक्रेचान्धासुरार्दनम्

Cuando Rudra fue acosado por Andhaka, que pretendía raptar a Gaurī, Hari—devoto y apegado a Revatī—también dispuso la destrucción del asura Andha (Andhaka).

Verse 21

अपां फेनमयो भूत्वा देवासुररणे हरन् वृत्रं देवहरं विष्णुर्देवधर्मानपालयत्

Haciéndose, por así decir, de espuma de las aguas, Viṣṇu, en la guerra entre dioses y asuras, dio muerte a Vṛtra—saqueador de los dioses—y así salvaguardó el orden del dharma de los devas.

Verse 22

शाल्वादीन् दानवान् जित्वा हरिः परशुरामकः अपालयत् सुरादींश् च दुष्टक्षत्रं निहत्य च

Habiendo vencido a los Dānavas comenzando por Śālva, Hari en la forma de Paraśurāma protegió a los dioses y a los demás, y también dio muerte al malvado ejército de kṣatriyas.

Verse 23

हालाहलं विषं दैत्यं निराकृत्य महेश्वरात् भयं निर्णाशयामास देवानां मधुसूदनः

Tras rechazar el veneno Hālāhala, de naturaleza demoníaca, Madhusūdana (Viṣṇu) aniquiló por completo el temor de los dioses surgido en relación con Maheśvara (Śiva).

Verse 24

देवासुरे रणे यश् च दैत्यः कोलाहलो जितः पालिताश् च सुराः सर्वे विष्णुना धर्मपालनात्

Y en la batalla entre dioses y demonios, el daitya llamado Kolāhala fue sometido; y todos los dioses fueron protegidos por Viṣṇu, porque Él sostiene y guarda el dharma.

Verse 25

राजानो राजपुत्राश् च मुनयो देवता हरिः यदुक्तं यच्च नैवोक्तमवतारा हरेरिमे

Reyes, príncipes, sabios (munis) e incluso los dioses—en verdad, el propio Hari—: éstos son las encarnaciones de Hari, ya hayan sido expresamente mencionadas o no descritas en detalle.