Mantra 4
Sukta 9.99
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
तं गाथया पुराण्या पुनानमभ्यनूषत । उतो कृपन्त धीतयो देवानां नाम बिभ्रतीः ॥
Samhita Patha (IAST)
तं गाथ॑या पुरा॒ण्या पु॑ना॒नम॒भ्य॑नूषत । उ॒तो कृ॑पन्त धी॒तयो॑ दे॒वानां॒ नाम॒ बिभ्र॑तीः ॥
Transliteration
táṃ gā́thayā purāṇyā́ punā́nám abhy ànūṣata | utó kṛpanta dhītáyo devā́nāṃ nā́ma bíbhratīḥ ||
Translation
Him, being purified, they have sung to with an ancient chant; and the inspirations shape themselves, bearing the Names of the gods.
Padapatha (Word Analysis)
तम् । गाथ॑या । पु॒रा॒ण्या । पु॒ना॒नम् । अ॒भि । अ॒नू॒ष॒त॒ । उ॒तो इति॑ । कृ॒प॒न्त॒ । धी॒तयः॑ । दे॒वाना॑म् । नाम॑ । बिभ्र॑तीः ॥तम् । गाथया । पुराण्या । पुनानम् । अभि । अनूषत । उतो इति । कृपन्त । धीतयः । देवानाम् । नाम । बिभ्रतीः ॥tam | gāthayā | purāṇyā | punānam | abhi | anūṣata | uto iti | kṛpanta | dhītayaḥ | devānām | nāma | bibhratīḥ
Word by Word
तम्him/that (one)
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गाथयाwith a song/chant
गाथया:
करण
TypeNoun
Rootगाथा (प्रातिपदिक)
पुराण्याancient, primeval
पुराण्या:
करण
TypeAdjective
Rootपुराण्य (विशेषण-प्रातिपदिक; पुराण-सम्बद्ध)
पुनानम्purifying (himself), being purified
पुनानम्:
कर्म
TypeParticiple
Rootपू (धातु) → पुनान (शतृ/शानच्-वर्तमान कृदन्त, आत्मनेपद)
अभिtowards, unto
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
अनूषतthey praised/sang to
अनूषत:
क्रिया
TypeVerb
Rootवच्/उष्? (वैदिक रूप: अनूषत् < अनु + √वच्/√उष्; व्यवहारतः ‘स्तुवन्ति/प्रशंसन्ति’ अर्थे)
उतोand also
उतो:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात) + उ (वैदिक संधि)
कृपन्तthey tremble/quiver (with emotion)
कृपन्त:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृप् (धातु; ‘कम्पने/कृपणे’ वैदिक प्रयोग) → कृपन्त (वर्तमान, परस्मैपद)
धीतयःthoughts, hymns, inspirations
धीतयः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधीति (प्रातिपदिक; √धी ‘ध्यान/बुद्धि’)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
नामname
नाम:
कर्म
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
बिभ्रतीःbearing, carrying
बिभ्रतीः:
कर्तृ
TypeParticiple
Root√भृ (धातु) → बिभ्रती (वर्तमान कृदन्त, शतृ; स्त्री)