HomeRig VedaMandala 9Sukta 97Mantra 47
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 47

Sukta 9.97

Rishi: Pavamāna Soma seers (generic attribution)
Devata: Soma Pavamāna
Chandas: Jagatī (probable; confirm by scan)

एष प्रत्नेन वयसा पुनानस्तिरो वर्पांसि दुहितुर्दधानः । वसानः शर्म त्रिवरूथमप्सु होतेव याति समनेषु रेभन् ॥

ए॒ष प्र॒त्नेन॒ वय॑सा पुना॒नस्ति॒रो वर्पां॑सि दुहि॒तुर्दधा॑नः । वसा॑न॒: शर्म॑ त्रि॒वरू॑थम॒प्सु होते॑व याति॒ सम॑नेषु॒ रेभ॑न् ॥

eṣá pratnéna váyasā punānáḥ tiró varpā́ṃsi duhitúr dádhānaḥ | vásānaḥ śárma tri-varū́tham apsú hótā-iva yāti sámanēṣu rébhan ||

This Soma, purifying himself with his ancient vitality, puts on the forms (powers) of the Daughter (the Waters). Clothing himself in a triple-protecting peace within the waters, he moves among the gatherings like a priest—chanting, establishing harmony in the assemblies of the being.

ए॒षः । प्र॒त्नेन॑ । वय॑सा । पु॒ना॒नः । ति॒रः । वर्पां॑सि । दु॒हि॒तुः । दधा॑नः । वसा॑नः । शर्म॑ । त्रि॒ऽवरू॑थम् । अ॒प्ऽसु । होता॑ऽइव । या॒ति॒ । सम॑नेषु । रेभ॑न् ॥एषः । प्रत्नेन । वयसा । पुनानः । तिरः । वर्पांसि । दुहितुः । दधानः । वसानः । शर्म । त्रिवरूथम् । अप्सु । होताइव । याति । समनेषु । रेभन् ॥eṣaḥ | pratnena | vayasā | punānaḥ | tiraḥ | varpāṃsi | duhituḥ | dadhānaḥ | vasānaḥ | śarma | tri-varūtham | ap-su | hotā-iva | yāti | samaneṣu | rebhan

एषःthis (one)
एषः:
Kartā
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्रत्नेनwith ancient (age/strength)
प्रत्नेन:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootप्रत्न (प्रातिपदिक)
वयसाwith vigor/age
वयसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
पुनानःpurifying himself / being purified
पुनानः:
Kartā
TypeVerb (participle)
Root√पू (पूञ्) ‘to purify’
तिरःacross, over
तिरः:
Upapada (directional) / Adverbial
TypeIndeclinable
Rootतिरस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
वर्पांसिforms, outer coverings
वर्पांसि:
Karma
TypeNoun
Rootवर्पस् (प्रातिपदिक)
दुहितुःof the daughter
दुहितुः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
दधानःplacing, putting on
दधानः:
Kartā
TypeVerb (participle)
Root√धा ‘to place, put’
वसानःwearing, clothed in
वसानः:
Kartā
TypeVerb (participle)
Root√वस् ‘to clothe, wear’
शर्मshelter, protection
शर्म:
Karma
TypeNoun
Rootशर्मन् (प्रातिपदिक)
त्रिवरूथम्threefold-guarded
त्रिवरूथम्:
Karma (as qualifier)
TypeAdjective
Rootत्रि-वरूथ (समास-प्रातिपदिक)
अप्सुin the waters
अप्सु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
होताthe Hotṛ-priest
होता:
Kartā (upamāna in simile)
TypeNoun
Rootहोतृ (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
Upamā (simile marker)
TypeIndeclinable
Rootइव
यातिgoes
याति:
Kriyā
TypeVerb
Root√या ‘to go’
समनेषुin the assemblies/meetings
समनेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसमन (प्रातिपदिक)
रेभन्O singer/chanting one
रेभन्:
Sambodhana
TypeNoun (vocative epithet)
Rootरेभ (प्रातिपदिक) / √रेभ् ‘to praise, sing’ (denom./noun base)