HomeRig VedaMandala 9Sukta 89Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 9.89

Devata: Soma Pavamāna

सिंहं नसन्त मध्वो अयासं हरिमरुषं दिवो अस्य पतिम् । शूरो युत्सु प्रथमः पृच्छते गा अस्य चक्षसा परि पात्युक्षा ॥

सिं॒हं न॑सन्त॒ मध्वो॑ अ॒यासं॒ हरि॑मरु॒षं दि॒वो अ॒स्य पति॑म् । शूरो॑ यु॒त्सु प्र॑थ॒मः पृ॑च्छते॒ गा अस्य॒ चक्ष॑सा॒ परि॑ पात्यु॒क्षा ॥

siṃháṃ nasanta mádhvo ayā́saṃ hárim aruṣáṃ divó asyá pátim | śū́ro yútsu prathamáḥ pṛ́cchate gā́ asyá cákṣasā pári pāty ukṣā́ ||

They approach him like a lion, tireless with the honeyed delight—golden, ruddy, lord of this heaven. A hero, first in the battles, he seeks out the Rays (cows); with his vision the Bull-power ranges all around.

सिं॒हम् । न॒स॒न्त॒ । मध्वः॑ । अ॒यास॑म् । हरि॑म् । अ॒रु॒षम् । दि॒वः । अ॒स्य । पति॑म् । शूरः॑ । यु॒त्ऽसु । प्र॒थ॒मः । पृ॒च्छ॒ते॒ । गाः । अस्य॑ । चक्ष॑सा । परि॑ । पा॒ति॒ । उ॒क्षा ॥सिंहम् । नसन्त । मध्वः । अयासम् । हरिम् । अरुषम् । दिवः । अस्य । पतिम् । शूरः । युत्सु । प्रथमः । पृच्छते । गाः । अस्य । चक्षसा । परि । पाति । उक्षा ॥siṃham | nasanta | madhvaḥ | ayāsam | harim | aruṣam | divaḥ | asya | patim | śūraḥ | yut-su | prathamaḥ | pṛcchate | gāḥ | asya | cakṣasā | pari | pāti | ukṣā

सिंहम्lion (as/like a lion)
सिंहम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसिंह (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
असन्तbeing; existing (they being)
असन्त:
कर्तृ
TypeVerb
Rootअस् (धातु) → सन्त् (वर्तमान कृदन्त)
मध्वःof sweetness / of honey (i.e., of Soma’s sweetness)
मध्वः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
अयासम्unwearied, tireless
अयासम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअयास (प्रातिपदिक; a-यास)
हरिम्the tawny one (Soma)
हरिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
अरुषम्ruddy, flaming
अरुषम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअरुष (प्रातिपदिक)
दिवःof heaven
दिवः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
अस्यof this; his
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पतिम्lord, master
पतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
शूरःthe hero
शूरः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootशूर (प्रातिपदिक)
युत्सुin battles
युत्सु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootयुध् → युत्सु (नपुंसक बहुवचन-स्थानीय; ‘युत्सु’ = युद्धेषु)
प्रथमःfirst, foremost
प्रथमः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
पृच्छतेasks, inquires
पृच्छते:
क्रिया
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
गाःcows
गाः:
कर्म
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
अस्यof him; his
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चक्षसाwith (his) eye; by sight
चक्षसा:
करण
TypeNoun
Rootचक्षस् (प्रातिपदिक)
परिaround
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
पातिprotects, guards
पाति:
क्रिया
TypeVerb
Rootपा (धातु; ‘to protect’)
उक्षाthe bull (vigorous one)
उक्षा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootउक्षन्/उक्षा (प्रातिपदिक)