HomeRig VedaMandala 9Sukta 74Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 9.74

Rishi: Soma-pavamāna seer tradition (Mandala 9); specific attribution varies
Devata: Soma Pavamāna
Chandas: Jagatī (probable)

श्वेतं रूपं कृणुते यत्सिषासति सोमो मीढ्वाँ असुरो वेद भूमनः । धिया शमी सचते सेमभि प्रवद्दिवस्कवन्धमव दर्षदुद्रिणम् ॥

श्वे॒तं रू॒पं कृ॑णुते॒ यत्सिषा॑सति॒ सोमो॑ मी॒ढ्वाँ असु॑रो वेद॒ भूम॑नः । धि॒या शमी॑ सचते॒ सेम॒भि प्र॒वद्दि॒वस्कव॑न्ध॒मव॑ दर्षदु॒द्रिण॑म् ॥

śvetáṃ rūpáṃ kṛṇute yát sisā́sati sómo mīḍhvā́ṃ ásuro véda bhū́manaḥ | dhiyā́ śámī sacate sém abhí prá-vad divás kavándham áva darṣad udríṇam ||

He makes a white form when he desires to be set in motion—Soma, the strong giver, the Asura who knows the vast. With thought he joins the pacifying power; and he drives forward, making visible the heavenly cask, pouring down the uplifted flood.

श्वे॒तम् । रू॒पम् । कृ॒णु॒ते॒ । यत् । सिसा॑सति । सोमः॑ । मी॒ढ्वान् । असु॑रः । वे॒द॒ । भूम॑नः । धि॒या । शमी॑ । स॒च॒ते॒ । सः । ई॒म् । अ॒भि । प्र॒ऽवत् । दि॒वः । कव॑न्धम् । अव॑ । द॒र्ष॒त् । उ॒द्रिण॑म् ॥श्वेतम् । रूपम् । कृणुते । यत् । सिसासति । सोमः । मीढ्वान् । असुरः । वेद । भूमनः । धिया । शमी । सचते । सः । ईम् । अभि । प्रवत् । दिवः । कवन्धम् । अव । दर्षत् । उद्रिणम् ॥śvetam | rūpam | kṛṇute | yat | sisāsati | somaḥ | mīḍhavān | asuraḥ | veda | bhūmanaḥ | dhiyā | śamī | sacate | saḥ | īm | abhi | pra-vat | divaḥ | kavandham | ava | darṣat | udriṇam

श्वेतम्white, bright
श्वेतम्:
Karma (रूपम् इति विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootश्वेत- (प्रातिपदिक)
रूपम्form, appearance
रूपम्:
Karma
TypeNoun
Rootरूप- (प्रातिपदिक)
कृणुतेhe makes, he fashions
कृणुते:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
यत्which, that (when/that which)
यत्:
Karma (यद्-सम्बन्धः) / Sambandha
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सिषासतिhe desires to win/obtain, he seeks
सिषासति:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootसन्/षन् (इच्छार्थक-धातु; desiderative of √सा/√सि ‘to win/obtain’ in Vedic usage)
सोमःSoma (the pressed/ritual drink; deity)
सोमः:
Kartā
TypeNoun
Rootसोम- (प्रातिपदिक)
मीढ्वान्bountiful, beneficent (giver)
मीढ्वान्:
Kartā (सोमस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमीढ्वांस् (कृदन्त-प्रातिपदिक; from √मिह्/√मिह ‘to pour, rain’ > ‘bountiful/beneficent’)
असुरःAsura (lord, mighty one)
असुरः:
Kartā (सोमस्य विशेषणम्)
TypeNoun
Rootअसुर- (प्रातिपदिक)
वेदknows
वेद:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
भूमनःof greatness, of abundance
भूमनः:
Sambandha (सम्बन्ध-षष्ठी)
TypeNoun
Rootभूमान्/भूमन् (प्रातिपदिक)
धियाwith thought, by insight
धिया:
Karaṇa
TypeNoun
Rootधी- (प्रातिपदिक)
शमीpeace, appeasement, auspicious calm
शमी:
Karma
TypeNoun
Rootशमी- (प्रातिपदिक; Vedic: ‘peace/quieting’ or ‘auspiciousness’)
सचतेhe accompanies, he attains, he follows
सचते:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootसच् (धातु) / √सच ‘to accompany, join’
he
:
Kartā (पुनरन्वयः: ‘he’ = सोमः)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमthis
इम:
Karma (अभि-प्रवद् इत्यस्य)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक; enclitic)
अभिtowards, upon
अभि:
(क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
प्रforth, forward
प्र:
(क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
वद्speak, utter
वद्:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
दिवःof heaven, of the sky
दिवः:
Sambandha
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौस् (प्रातिपदिक)
कवन्धम्barrel/cask; (also) trunk/stock; here: vessel/cask (of Soma)
कवन्धम्:
Karma
TypeNoun
Rootकवन्ध- (प्रातिपदिक)
अवdown, away
अव:
(क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootअव (उपसर्ग/अव्यय)
दर्षत्let it appear, let it be seen
दर्षत्:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
उद्रिणम्watery, swelling with water; wave-like
उद्रिणम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective/Noun
Rootउद्रि- / उद्रिन् (प्रातिपदिक; ‘watery, wave-like; swelling’)