Mantra 23
Sukta 9.64
Rishi: Ascribed to Soma Pavamāna seers (Mandala 9).
Devata: Soma Pavamāna.
Chandas: Likely Jagatī (not metrically verified from input).
Samhita Patha (Devanagari)
तं त्वा विप्रा वचोविदः परि ष्कृण्वन्ति वेधसः । सं त्वा मृजन्त्यायवः ॥
Samhita Patha (IAST)
तं त्वा॒ विप्रा॑ वचो॒विद॒: परि॑ ष्कृण्वन्ति वे॒धस॑: । सं त्वा॑ मृजन्त्या॒यव॑: ॥
Transliteration
táṃ tvā víprā vacovídaḥ pári ṣkṛṇvanti vedhásaḥ | sáṃ tvā mṛjanty āyávaḥ ||
Translation
The inspired seers, knowers of the Word, fashion thee all around; the wise builders cleanse thee wholly—O Soma—so that thy light may be made fit for the inner offering.
Padapatha (Word Analysis)
तम् । त्वा॒ । विप्राः॑ । व॒चः॒ऽविदः॑ । परि॑ । कृ॒ण्व॒न्ति॒ । वे॒धसः॑ । सम् । त्वा॒ । मृ॒ज॒न्ति॒ । आ॒यवः॑ ॥तम् । त्वा । विप्राः । वचःविदः । परि । कृण्वन्ति । वेधसः । सम् । त्वा । मृजन्ति । आयवः ॥tam | tvā | viprāḥ | vacaḥ-vidaḥ | pari | kṛṇvanti | vedhasaḥ | sam | tvā | mṛjanti | āyavaḥ
Word by Word
तम्him / that (Soma)
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विप्राःinspired sages / priests
विप्राः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
वचोविदःknowers of sacred speech
वचोविदः:
कर्तृ
TypeAdjective (compound)
Rootवचोविद् (वचस् + विद्) (प्रातिपदिक)
परिaround, all about
परि:
—
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
स्कृण्वन्तिthey cleanse / purify
स्कृण्वन्ति:
—
TypeVerb
Root√स्कृ (स्कृणोति) / Vedic: √स्कृणु (to cleanse, purify, make bright) + परि
वेधसःwise ones, ritual experts
वेधसः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवेधस् (प्रातिपदिक)
सम्together, completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मृजन्तिthey wipe/clean, purify
मृजन्ति:
—
TypeVerb
Root√मृज् (मृजति) + सम्
आयवःthe Āyus (devotees/men of Āyu)
आयवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootआयु (प्रातिपदिक) / Vedic आयवः = ‘आयु-जनाः’ (devotees/men of Āyu)