Mantra 8
Sukta 9.61
Rishi: RV 9 Pavamāna tradition; specific attribution requires Anukramaṇī.
Devata: Soma Pavamāna (in association with Indra, Vāyu, Sūrya)
Chandas: Jagatī (to be verified)
Samhita Patha (Devanagari)
समिन्द्रेणोत वायुना सुत एति पवित्र आ । सं सूर्यस्य रश्मिभिः ॥
Samhita Patha (IAST)
समिन्द्रे॑णो॒त वा॒युना॑ सु॒त ए॑ति प॒वित्र॒ आ । सं सूर्य॑स्य र॒श्मिभि॑: ॥
Transliteration
sám índreṇota vāyúnā sutá eti pavítra ā́ | sáṃ sū́ryasya raśmíbhīḥ ||
Translation
Pressed out, he goes to the filter in union with Indra and with Vāyu; and he unites with the rays of Sūrya—so delight becomes force, breath, and illumination together.
Padapatha (Word Analysis)
सम् । इन्द्रे॑ण । उ॒त । वा॒युना॑ । सु॒तः । ए॒ति॒ । प॒वित्रे॑ । आ । सम् । सूर्य॑स्य । र॒श्मिऽभिः॑ ॥सम् । इन्द्रेण । उत । वायुना । सुतः । एति । पवित्रे । आ । सम् । सूर्यस्य । रश्मिभिः ॥sam | indreṇa | uta | vāyunā | sutaḥ | eti | pavitre | ā | sam | sūryasya | raśmi-bhiḥ
Word by Word
सम्together; completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग) / सम् (अव्यय)
इन्द्रेणwith/through Indra
इन्द्रेण:
Karaṇa
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
उतand; also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
वाor
वा:
—
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
वायुनाwith/through Vāyu (Wind-god)
वायुना:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवायु (प्रातिपदिक)
सुतःpressed (Soma), the pressed one
सुतः:
Kartā
TypeAdjective/Participle
Root√सु (सुनोति) → सुत (कृदन्त प्रातिपदिक)
एतिgoes; moves
एति:
—
TypeVerb
Root√इ (एति)
पवित्रःthe strainer/filter (pavitra)
पवित्रः:
Kartā (एति का कर्तृ-सम्बन्धी नाम)
TypeNoun
Rootपवित्र (प्रातिपदिक)
आtowards; into
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
सम्together; completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग) / सम् (अव्यय)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
रश्मिभिःwith (his) rays
रश्मिभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootरश्मि (प्रातिपदिक)