Mantra 4
Sukta 9.61
Rishi: RV 9 Pavamāna tradition; specific attribution requires Anukramaṇī.
Devata: Soma Pavamāna
Chandas: Jagatī (to be verified)
Samhita Patha (Devanagari)
पवमानस्य ते वयं पवित्रमभ्युन्दतः । सखित्वमा वृणीमहे ॥
Samhita Patha (IAST)
पव॑मानस्य ते व॒यं प॒वित्र॑मभ्युन्द॒तः । स॒खि॒त्वमा वृ॑णीमहे ॥
Transliteration
pavamā́nasya te vayáṃ pavítram abhyúndataḥ | sakhitvám ā́ vṛṇīmahe ||
Translation
Of you, the self-purifying One, as you pour yourself upon the filter, we choose for ourselves the state of friendship—an intimate alliance with your clarifying delight.
Padapatha (Word Analysis)
पव॑मानस्य । ते॒ । व॒यम् । प॒वित्र॑म् । अ॒भि॒ऽउ॒न्द॒तः । स॒खि॒ऽत्वम् । आ । वृ॒णी॒म॒ह्चे ॥पवमानस्य । ते । वयम् । पवित्रम् । अभिउन्दतः । सखित्वम् । आ । वृणीमह्चे ॥pavamānasya | te | vayam | pavitram | abhi-undataḥ | sakhi-tvam | ā | vṛṇīmahe
Word by Word
पवमानस्यof the purifying (Soma)
पवमानस्य:
सम्बन्ध (genitive relation) विशेषण-सम्बन्धः (of Soma)
TypeNoun/Adjective
Rootपवमान- (√पू ‘to purify/cleanse’ → पवमान ‘purifying, flowing (Soma)’)
तेto you / your
ते:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (to you / your)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (2nd person pronoun) → ते
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (1st person pronoun) → वयम्
पवित्रम्the filter (purifying sieve)
पवित्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपवित्र- (instrument of purification; sieve/filter) < √पू
अभिtowards, onto
अभि:
(क्रियाविशेषण) गत्यर्थ-सम्बन्धः
TypeIndeclinable (preverb/preposition)
Rootअभि
उन्दतःof (him) pouring/sprinkling
उन्दतः:
कर्तृ-विशेषण (agentive qualifier of Soma)
TypeParticiple
Root√उन्द् (to wet, sprinkle, pour) → उन्दत्
सखित्वम्friendship
सखित्वम्:
कर्म
TypeNoun (abstract)
Rootसखि- (friend) → सखित्व- (friendship)
आtowards, unto (fully)
आ:
(क्रियाविशेषण) पूर्णता/आगमन-भावः
TypeIndeclinable (preverb)
Rootआ
वृणीमहेwe choose / we seek
वृणीमहे:
क्रिया (कर्तृ = वयम्; कर्म = सखित्वम्)
TypeVerb
Root√वृ (वृणीते) ‘to choose, select’