Mantra 3
Sukta 9.31
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
तुभ्यं वाता अभिप्रियस्तुभ्यमर्षन्ति सिन्धवः । सोम वर्धन्ति ते महः ॥
Samhita Patha (IAST)
तुभ्यं॒ वाता॑ अभि॒प्रिय॒स्तुभ्य॑मर्षन्ति॒ सिन्ध॑वः । सोम॒ वर्ध॑न्ति ते॒ मह॑: ॥
Transliteration
túbhyaṃ vātā́ abhi-príyas túbhyam arṣanti síndhavaḥ | sóma várdhanti te máhaḥ ||
Translation
To you the winds move in glad attraction; to you the rivers flow—O Soma; they increase your greatness, the vastness of your effective being.
Padapatha (Word Analysis)
तुभ्य॑म् । वाताः॑ । अ॒भि॒ऽप्रियः॑ । तुभ्य॑म् । अ॒र्ष॒न्ति॒ । सिन्ध॑वः । सोम॑ । वर्ध॑न्ति । ते॒ । महः॑ ॥तुभ्यम् । वाताः । अभिप्रियः । तुभ्यम् । अर्षन्ति । सिन्धवः । सोम । वर्धन्ति । ते । महः ॥tubhyam | vātāḥ | abhi-priyaḥ | tubhyam | arṣanti | sindhavaḥ | soma | vardhanti | te | mahaḥ
Word by Word
तुभ्यम्to you
तुभ्यम्:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाताःwinds
वाताः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवात (प्रातिपदिक)
अभिtowards, unto
अभि:
(क्रियाविशेषण; दिशा/प्रवृत्ति)
TypeIndeclinable (preverb/preposition)
Rootअभि
प्रियःdear, beloved
प्रियः:
(विशेषण; ‘वाताः’ के साथ भावार्थ/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
तुभ्यम्to you
तुभ्यम्:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऋषन्तिrush, stream
ऋषन्ति:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootऋष् (धातु; ‘to rush/flow, move swiftly’—Vedic)
सिन्धवःrivers, streams
सिन्धवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootसोम (प्रातिपदिक)
वर्धन्तिincrease
वर्धन्ति:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootवृध् (धातु; ‘to grow, increase’)
तेyour
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
महत्greatness, great might
महत्:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective (substantivized)
Rootमहत् (प्रातिपदिक)